، بنا به اعلام رسمی وزارت خارجه کشورمان، قرار است روز پنجشنبه (۷ اسفند) دور سوم مذاکرات هسته ای با میانجیگری عمان در ژنو برگزار شود. در این راستا در خصوص اینکه بنا است جمهوری اسلامی ایران با چه بسته پیشنهادی به مذاکرات برود، گمانه زنی های زیادی در رسانه های خارجی مطرح شده است. برای پاسخ به این پرسش می توان به سخنان اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه، در نشست خبری روز دوشنبه رجوع کرد. زیرا واقعیت این است که به طور رسمی تهران مشخص نکرده بسته پیشنهادیش شامل چه مواردی می شود و طبق گفته بقائی «این مسائل در اتاق مذاکره طرح و بررسی می شود»

در نشست خبری روز دوشنبه، سخنگوی وزارت خارجه تصریح کرد «هیچ مذاکره‌ای با تحمیل خواسته یک طرف به نتیجه نمی‌رسد و حداقل در مورد ایران این طور نیست. با این حال جمهوری اسلامی ایران در پیگیری مسیر دیپلماتیک مصمم است.» این اظهار نظر مؤید سیاست تهران بر ادامه گفتگوهاست اما آیا این رویکرد به معنای خرید زمان است؟

در این رابطه بقائی تأکید کرد: «این که گفته میشود ایران به دنبال خرید زمان است، هیچ مبنایی ندارد. ما بارها گفتیم برای به نتیجه رساندن مذاکرات، حاضر هستیم آن را روزها و هفته ها ادامه دهیم. ما هیچ نفعی در ادامه دادن به مذاکرات نداریم. مردم ما تحت فشار تحریم ها هستند لذا منطق و عقل حکم می کند ما هرچه زودتر این تحریم ها را برداریم.»

با این حال بین خواسته های دولت ترامپ و خطوط قرمزی که جمهوری اسلامی ایران تعیین کرده، فاصله زیادی وجود دارد. لذا این دغدغه مطرح است که اساساً امکان رسیدن به تفاهم وجود دارد و آن تفاهم در نهایت به چه شکلی خواهد بود. در این رابطه بقائی عنوان کرد جمهوری اسلامی توافقی را می پذیرد که منافع ملت ایران در آن هم در حوزه هسته‌ای و هم در بحث رفع تحریم ها تأمین شده باشد؛ اما او به بازه زمانی مورد نیاز برای رسیدن به این توافق اشاره نکرد. واقعیت هم این است که نمی توان برای این مهم، مدت زمان مشخصی تعیین کرد. این مسئله تا حد زیادی به جدیت آمریکا برای حل موضوع مورد اختلاف در چارچوب سوء تفاهمات هسته ای بستگی دارد. زیرا تهران هرگز حاضر به رایزنی در خصوص مسئله موشکی نیست و ترامپ تا زمانی که این را نپذیرد، مذاکرات می تواند ادامه دار باشد.

پذیرش ایران و آمریکا برای حضور دوباره در ژنو در قالب دور سوم مذاکرات، بدون هیچ پیش شرطی صورت گرفته است. این نکته را بقائی صریحاً اعلام کرد و گفت «بازرسی از سایتهای هسته‌ای آسیب دیده پیش شرط توافق نیست و چنین چیزی مطرح نشده است.» هرچند که گفته می شود گروسی، دبیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی مانند دور دوم، روز پنجشنبه در ژنو خواهد بود. با این حال قرار نیست در این ژنو بحث بازرسی سایت های آسیب دیده در گفتگو با گروسی مطرح شود و «جمهوری اسلامی اکنون در این مرحله نیست که بخواهد شیوه نامه جدیدی برای بازدید این سایت ها تهیه کند.»

در این میان موضوع ضرب الاجل ترامپ نیز مطرح می شود اما سخنگوی وزارت خارجه کشورمان خاطر نشان کرد ایران طبق برنامه خودش پیش می رود. این گزاره نشان می دهد قرار نیست در نشست ژنو، هیئت مذاکره کننده ایرانی تحت فشار یک بازه زمانی مشخص بخواهد به نتیجه ای برسد. از این رو این ادعا که رسانه های غربی در حال پمپاژ آن است که نشست روز پنجشنبه آخرین مهلت به دیپلماسی از سوی ترامپ است، درست نیست و جمهوری اسلامی چنین نگرشی ندارد.  

 مسئله مهم دیگری در دور سوم گفتگوها مدنظر خواهد بود احتمال تغییر رویکرد آمریکاست. در این رابطه بقائی گفت: «هر زمان احساس کنیم طرف مقابل از این روند برای فریب‌کاری استفاده می‌کند، مواضعمان را تغییر می دهیم و در زمانی که ما در اتاق مذاکره هستیم نیروهای مسلح ما هوشیارتر هستند.»

بنابراین دورم سوم گفتگوها نه قرار است تحت فشار ضرب الاجل انجام شود، نه بنا است آخرین رایزنی باشد و نه جمهوری اسلامی ایران در سایه تهدیدات نظامی دست از خطوط قرمز خود خواهد کشید. اینها نکاتی هستند که سخنگوی وزارت خارجه آشکارا اعلام کرد و لذا می توان به چشم انداز بهتری برای درک نشست ژنو رسید.