خبرگزاری موج گزارش می دهد؛
آیا سفر فرمانده سنتکام به اسرائیل برای هماهنگی برای شروع جنگ دوباره بود؟
فرمانده سنتکام به اسرائیل سفر کرد و در نشستی مشترک با مقامات ارشد نظامی این رژیم و همچنین رئیس موساد درباره موضوع ایران گفتگو کرد.
، سفر روز چهارشنبه برد کوپر، فرمانده سنتکام، به اسرائیل و دیدار همزمان او با ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، و رومان گوفمن، رئیس موساد، در شرایطی انجام شده که موضوع احتمال ازسرگیری حملات نظامی علیه ایران بار دیگر به یکی از محورهای اصلی رایزنیهای امنیتی واشنگتن و تلآویو تبدیل شده است.
اهمیت این دیدار صرفاً در سطح روابط نظامی دو طرف نیست؛ ترکیب مقامهای حاضر، دستور کار اعلامشده و تحولات روزهای اخیر نشان میدهد جمهوری اسلامی ایران یکی از مهمترین محورهای ارزیابی مشترک آمریکا و اسرائیل بوده است. بهویژه آنکه این دیدار پس از تلاشهای اخیر مقامهای اسرائیلی برای متقاعد کردن دولت دونالد ترامپ به ازسرگیری عملیات نظامی علیه ایران صورت میگیرد.
نکته مهم این است که برگزاری چنین نشستهایی بهتنهایی به معنای تصمیم قطعی برای حمله نیست؛ اما میتواند نشانهای از افزایش هماهنگی عملیاتی، تبادل اطلاعات و بررسی سناریوهای احتمالی در صورت شکست مسیرهای سیاسی باشد.
در این دیدار سهجانبه در تلآویو چند تن از مهمترین فرماندهان ارتش اسرائیل نیز حضور داشتند: شلومی بایندر، رئیس اطلاعات نظامی ارتش (آمان)، اومر تیشلر، فرمانده نیروی هوایی، ایتسیک کوهن، رئیس اداره عملیات ارتش و هدای زیلبرمن، رئیس اداره برنامهریزی ارتش.
در اینجلسه درباره تحولات منطقهای، چالشهای امنیتی مشترک، تقویت همکاریهای راهبردی و عملیاتی و افزایش آمادگی برای مواجهه با سناریوهای مختلف گفتوگو کردند.
نکته مهم در این نشست، ترکیب مقامهای حاضر بود. حضور همزمان رئیس موساد، رئیس اطلاعات نظامی و فرمانده نیروی هوایی در کنار فرمانده سنتکام، امکان بررسی همزمان اطلاعات مربوط به ایران، ارزیابی توان موشکی و نظامی، ظرفیتهای عملیاتی و نحوه هماهنگی میان دو ارتش را فراهم میکند. به این ترتیب، این نشست را نمیتوان صرفاً یک دیدار تشریفاتی میان فرماندهان نظامی دو طرف ارزیابی کرد؛ بلکه ابعاد اطلاعاتی و عملیاتی آن نیز قابلتوجه است.
نقش گوفمن؛ تلاش اسرائیل برای متقاعد کردن واشنگتن به حمله مجدد به ایران
یکی از مهمترین ابعاد این سفر، ارتباط مستقیم آن با تحرکات اخیر رئیس موساد در آمریکا است. رومان گوفمن هفته گذشته در سفر به واشنگتن تلاش کرد مقامهای دولت ترامپ را به حمایت از حملات مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران متقاعد کند. گوفمن در این سفر با جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)، دیدار کرده و اطلاعاتی درباره ارزیابی اسرائیل از برنامه هستهای ایران در اختیار مقامهای آمریکایی قرار داده است. او همچنین بدر میامی با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ، ملاقات داشت؛ فردی که در تلاشهای دیپلماتیک آمریکا درباره ایران نیز نقش دارد.
اهمیت این تحرکات در آن است که اسرائیل تلاش میکند موضوع ایران را همزمان در دو سطح اطلاعاتی و سیاسی پیش ببرد: از یک طرف ارائه ارزیابیهای امنیتی و اطلاعاتی درباره توانمندیهای ایران و از طرف دیگر جلب حمایت سیاسی ترامپ برای ازسرگیری عملیات نظامی.
در واقع، حضور گوفمن در نشست با کوپر و زمیر را باید در امتداد همین تلاشها ارزیابی کرد. او پس از رایزنی با مقامهای آمریکایی، در جلسهای حضور یافت که فرمانده اصلی نیروهای آمریکایی در منطقه نیز در آن شرکت داشت. این مسئله میتواند مؤید اقدامات اسرائیل برای نزدیک کردن ارزیابیهای اطلاعاتی به برنامهریزی نظامی آمریکا باشد. مسئله قابل توجه آنکه گوفمن در این رایزنیها صرفاً خواستار تداوم فشار بر ایران نبوده، بلکه مشخصاً از حملات مشترک و ازسرگیری عملیات نظامی حمایت کرده است.
موضع ایال زمیر؛ اختلاف بر سر اصل حمله نیست، بلکه زمان و شرایط آن است
گزارشهای شبکه ۱۲ اسرائیل درباره موضع رئیس ستاد کل ارتش این رژیم، نکته مهمی را درباره نگاه نظامی تلآویو به ایران آشکار میکند. بر اساس این گزارشها، موضع زمیر این است که در صورت نرسیدن به توافق با ایران، حمله نظامی گزینه درستی خواهد بود؛ بنابراین اختلاف اصلی در محافل امنیتی اسرائیل بیشتر بر سر زمانبندی و شرایط اقدام نظامی است. در بین مقامات امنیتی اسرائیل این ارزیابی وجود دارد که حتی اگر حمله نظامی به تغییر حکومت ایران منجر نشود، میتواند آسیبهای جدی به ساختار و توانمندیهای آن وارد کند. از نگاه این جریان، باید از فرصتی که آمریکا همچنان در کنار اسرائیل قرار دارد استفاده کرد.
در این میان، تفاوت دیدگاهها در دستگاه امنیتی اسرائیل نیز قابلتوجه است. گزارشهای وبسایت واینت نشان میدهد گوفمن با قدرت از ازسرگیری جنگ حمایت میکند، در حالی که برخی دیگر از مقامها فوریت چندانی برای اقدام نظامی قائل نیستند.
بنابراین نباید همه تحرکات اسرائیل را بهعنوان اجماع کامل درباره زمان حمله تفسیر کرد. در عین حال، حضور زمیر در نشست با فرمانده سنتکام و مشارکت فرماندهان عملیاتی، اطلاعاتی و هوایی نشان میدهد ارتش اسرائیل در حال بررسی و هماهنگی سناریوهای احتمالی است.
چرا این دیدار در شرایط کنونی اهمیت بیشتری پیدا کرده است؟
برای فهم اهمیت دیدار کوپر با مقامهای اسرائیلی باید آن را در کنار چند تحول نظامی و سیاسی روزهای اخیر قرار داد.
نخست؛ افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه: در حال حاضر بیش از ۵۰ هزار نیروی نظامی آمریکایی در منطقه خاورمیانه حضور دارند. همچنین اخباری در مورد ورود ناو هواپیمابر تئودور روزولت به منطقه منتشر شده است که حضور این ناو در کنار سایر ظرفیتهای دریایی و هوایی آمریکا، قدرت عملیاتی واشنگتن را بالا می برد. البته افزایش نیروها بهتنهایی به معنای تصمیم برای جنگ نیست؛ این استقرار میتواند همزمان با اهداف بازدارندگی، حفاظت از پایگاههای آمریکا و آمادگی برای سناریوهای احتمالی صورت گرفته باشد.
دوم؛ حمله آمریکا به جزیره قشم: در روزهای گذشته هواپیماهای جنگی آمریکا با استفاده از مهمات دقیق، یک سایت پرتاب موشک متعلق به سپاه پاسداران در جزیره قشم را هدف قرار دادهاند. اهمیت این اتفاق در آن است که تقابل نظامی آمریکا و ایران از مرحله تهدیدهای لفظی فراتر رفته و حملات محدود نیز از سر گرفته شده است.
سوم؛ حملات ایران به مواضع آمریکا در خلیج فارس: جمهوری اسلمی ایران پس از یک دوره توقف، حملاتی را علیه اهداف آمریکایی در بحرین و کویت از سر گرفته است. همزمان، گزارشهایی درباره حوادث و آتشسوزی در نفتکشها در محدوده تنگه هرمز نیز منتشر شده است. این تحولات موجب شده است که فرماندهی مرکزی آمریکا علاوه بر موضوع ایران، امنیت پایگاهها، مسیرهای دریایی و زیرساختهای منطقهای را نیز در محاسبات خود لحاظ کند.
چهارم تمرین سوخترسانی هوایی اسرائیل: یکی دیگر از تحولات مهمی این روزها برگزاری تمرین مشترک نیروی هوایی اسرائیل و یونان در آسمان یونان است. در این تمرین، جنگندههای اسرائیلی عملیات پرواز در مسافتهای طولانی و سوختگیری هوایی را تمرین کردند. این مانور نظامی با مشارکت اسکادران ۱۲۰ نیروی هوایی اسرائیل انجام شد؛ اسکادرانی که مأموریت اصلی آن سوخترسانی هوایی است. توانایی سوختگیری در آسمان یکی از مؤلفههای مهم عملیاتهای دوربرد محسوب میشود و به جنگندهها امکان میدهد بدون نیاز به فرود، مسافت بیشتری را طی کنند.
در واقع اسرائیل بنا دارد با برجسته کردن تواناییهای عملیاتی خود، بهویژه قابلیت اجرای مأموریت در فاصلههای دور، به جمهوری اسلامی ایران پیام آمادگی ارسال کند.
نظر ترامپ چیست؟
با وجود افزایش تحرکات نظامی، هنوز نمیتوان گفت تصمیم نهایی برای آغاز جنگ جدید اتخاذ شده است. یکی از موانع اصلی، وضعیت دیپلماسی میان تهران و واشنگتن است. دونالد ترامپ پس از دیدار با نخستوزیر قطر ده روز قبل، اعلام کرد فعلاً از حمله به ایران خودداری میکند. قطر نیز در تلاش است مسیر مذاکرات غیرمستقیم تهران و واشنگتن را برای جلوگیری از بازگشت به جنگ فعال نگه دارد.
در همین حال، گزارش ها از اختلافنظر در داخل دولت آمریکا درباره نحوه برخورد با ایران حکایت دارد. با این وجود، ترامپ هنوز تصمیم نهایی خود را درباره ازسرگیری جنگ اعلام نکرده است. از سوی دیگر، نگرانی کشورهای عربی خلیج فارس از پیامدهای یک حمله جدید نیز قابلتوجه است. گزارشها حاکی از آن است که رهبران کشورهای منطقه از ترامپ خواستهاند از حمله به ایران خودداری کند. بنابراین واشنگتن با دو ملاحظه متعارض روبهروست: از یک طرف فشار اسرائیل برای اقدام نظامی و از طرف دیگر نگرانی از گسترش جنگ به سراسر منطقه و تهدید منافع آمریکا و متحدان عرب آن.
ارسال نظر