، فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، با حضور در مجلس شورای اسلامی به سوال عبدالجلال ایری، سخنگوی کمیسیون عمران مجلس، پاسخ داد. 

وی ضمن گرامیداشت روز ۱۳ آبان روز ملی مبارزه با استکبار جهانی و یاد و خاطره شهدای کودک دانش آموز از پیگیری‌های دلسوزانه ریاست و اعضای محترم کمیسیون عمران قدردانی ویژه کرد.

وزیر راه و شهرسازی اظهار کرد: با توجه به تغییر موازنه تجاری و اتفاقی که در بنادر جنوب افتاد، محاصره ناجوانمردانه‌ای که رقم خورد، شریان‌های تجارت خارجی کشور علی رغم تمام این مشکلات تغییر پارادایم داد و افزایش تجارت با برنامه‌ریزی‌هایی که صورت گرفت در مرزهای دیگر کشور پهناورمان حتی یک ساعت هم رفت و آمد کالا متوقف نشد.

وی بیان کرد: با هم‌افزایی میدانی و با بازدیدهای مکرر اعضای کمیسیون عمران، حمل و نقل جاده‌ای و کارشناسان و معاونین و مدیران وزارت راه و شهرسازی، گمرک جمهوری اسلامی ایران، سازمان برنامه و بودجه، نهادهای نظارتی و امنیتی و همراهی حداکثری بخش خصوصی نظارت‌های مستمری از پایانه‌های کلیدی از جمله بازرگان، دوغارون، ریمدان، باشماق، سرخس،نوردوز، رازی، تمرچین و بنادر شمالی انجام گرفت. 

صادق با اشاره به اینکه چالش‌های ما در پایانه‌های مرزی و جاده‌ای فقط مربوط به امسال، سال گذشته و ۱۰ سال گذشته نیست، گفت: اتفاقاً به جهت همین چالش‌های پایانه‌ها و مرزهای کشور در بند الف ماده ۵۷ قانون برنامه هفتم با دورنگری و چشم‌انداز برای حل مشکلات، مصوبه قانونی در خصوص تشکیل ستاد گذر ابلاغ شد.

وی تصریح کرد: این چالش‌ها وجود داشته و مهم‌ترین موضوع آن نیز مدیریت واحد نیست و مدیریت یکپارچه است که این مهم در همان ستاد گذر دیده شد. 

وزیر راه و شهرسازی بیان کرد: سه نکته اصلاح فرآیندها، برنامه‌ریزی و اقدامات در خصوص ارتقای زیرساخت‌ها و دیپلماسی حمل و نقل را در حال انجام هستیم. 

وی اظهار کرد: در تمام جلسات مستمر و پیگیری‌ای که خصوصاً کمیسیون عمران داشته با جزئیات این موضوعات مطرح شده، بعضاً مواردی محرمانه بوده اما در تمام کمیسیون‌ها جز به جزء آن بررسی شده است.

صادق با بیان اینکه باید تغییر پارادایم باتوجه به اتفاقات بنادر جنوبی رقم می‌خورد، افزود: با دستورات ویژه‌ رئیس جمهور محترم و جلسات مستمری که در این خصوص برگزار شد باید بخشی از بار چه ورود و چه خروج آن که بیش از ۸۵ درصد ورود و خروج بار در بنادر جنوبی بود باید به تفکیک در مرزها جایگزین می‌شد. 

وی بیان کرد: در شش ماهه اول سال علی‌رغم بسته شدن بنادر جنوبی افزایش ۷۶ درصدی واردات از مرزهای دریایی شمال کشور رقم خورد، افزایش ۴۱ درصدی واردات از مرزهای جاده‌ای و افزایش قابل توجه واردات از مبادی ریلی را شاهد بودیم.

وزیر راه و شهرسازی افزود: رشد ۱۰ درصدی صادرات از بنادر شمال، رشد ۹ درصدی صادرات از مرزهای جاده‌ای و رشد ۵۳ درصدی صادرات از طریق خطوط ریلی رقم خورده که تاکید می‌کنم این افزایش‌ها در آنچه که از قبل بوده اتفاق افتاده و هنوز جایگزینی آنچه که در بنادر جنوبی داشتیم، رقم نخورده است. 

وی بیان کرد: ۸۵ درصد ورود و خروج کالا از بنادر جنوبی بوده اما با توجه به بررسی‌ها و پیگیری‌ها این اتفاقات و این افزایش با زیرساخت‌هایی که موجود بوده هم در مبادی مرزهای جاده‌ای،  پایان های ریلی و هم بنادر شمالی رقم خورده است.

وزیر راه و شهرسازی با اشاره به تغییر هندسه لجستیک کشور و افزایش بار ترافیکی و عملیاتی مرزها، دو چالش اصلی حوزه ترانزیت را محدودیت پذیرش ناوگان ایرانی در آن سوی مرزها و ناهماهنگی‌های فرایندی و الگوی حکمرانی مرزی در داخل کشور عنوان کرد.

صادق با بیان اینکه با وجود تلاش‌های گمرک برای شبانه‌روزی کردن فعالیت برخی پایانه‌های مرزی، محدودیت‌هایی در پذیرش ناوگان ایرانی از سوی کشورهای مقابل وجود دارد، گفت: در مرزهای شمالی، غربی و جنوبی با محدودیت‌هایی در میزان تردد کامیون‌ها مواجه هستیم که از طریق رایزنی‌های مستمر وزارت امور خارجه در حال پیگیری است.

عضو کابینه دولت چهاردهم افزود: صف‌های تشکیل‌شده در مرزها تا حد زیادی ناشی از مشکلات و محدودیت‌های سهمیه‌ای میان کشورهای طرف مقابل است. به گفته وی، در حال حاضر، تمامی مرزهای ریلی و جاده‌ای کشور متناسب با میزان پذیرش طرف مقابل فعالیت می‌کنند.

وزیر راه و شهرسازی به عنوان دبیر ستاد گذر با اشاره به چالش‌های داخلی ترانزیت توضیح داد: مشکل بزرگ در این بخش، تداخل فرایندی و ناهماهنگی در الگوی حکمرانی مرزی بود. در همین راستا، تاکنون پنج جلسه ستاد گذر به ریاست معاون اول رئیس‌جمهور و ۱۰ جلسه کمیته روان سازی ترانزیت و توسعه لجستیک بین الملل برگزار شده است.

صادق با اشاره به مصوبات ستاد گذر برای اصلاح فرایندها گفت: یکی از مهم‌ترین مصوبات، سند برنامه ملی ترانزیت بود که با همکاری کمیسیون عمران مجلس و مرکز پژوهش‌های مجلس پیگیری شد.

صادق تصویب‌نامه تسهیل فرایندهای گمرکی را از دیگر اقدامات مهم برشمرد و افزود: این تصویب‌نامه با پیشنهاد گمرک و وزارت اقتصاد در ستاد گذر بررسی و در مهرماه تصویب و ابلاغ شد. یکی از محورهای مهم آن، کاهش معطلی کامیون‌ها از طریق تعریف پس‌کرانه‌هاست. باور داریم که مرز محل عبور است و محل توقف نیست.

وزیر راه و شهرسازی همچنین از تصویب ایجاد داشبورد مدیریتی برای پایانه‌ها، بازارچه‌ها و مناطق آزاد با هدف تجمیع اطلاعات و تقویت حکمرانی داده خبر داد و گفت: مجوز آن از ستاد ملی گذر اخذ شده است.

وی نوبت‌دهی به کامیون‌داران را دومین مصوبه اخیر ستاد گذر دانست و گفت: با همکاری سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای و استفاده از سامانه پیامکی، امکان تنظیم صف کامیون‌ها پیش از رسیدن به مرز فراهم شده است تا از معطلی رانندگان در مرز و پشت مرز جلوگیری شود. هفته گذشته این مجوز نیز اخذ شده است.