، صمد حسن‌زاده روز دوشنبه در آیین رونمایی از کتاب خاطرات و تجربیات محمدرضا نعمت‌زاده وزیر اسبق صنعت، معدن و تجارت اظهار داشت: مهندس نعمت‌زاده در زمره دولتمردانی است که عقلانیت، عمل‌گرایی، انعطاف‌پذیری، میانه‌روی و حمایت از بخش خصوصی را در بالاترین سطح به نمایش گذاشت و نام خود را به عنوان یکی از ستون‌های سازندگی و کارآفرینی در کشور تثبیت کرد.

وی انتشار این اثر را فراتر از چاپ خاطرات فردی دانست و افزود: این کتاب تلاشی راهبردی برای تبدیل تجربه به دانش قابل انتقال و روایتی از تاریخ صنعتی و توسعه‌ای ایران است. ثبت دستاوردهای مدیران و کارآفرینان این امکان را به نسل جوان می‌دهد که درک کنند توسعه محصول تصمیم‌گیری‌های سخت در بستر محدودیت‌ها، فرصت‌ها و بحران‌های دوره‌های تاریخی بوده است.

رئیس اتاق بازرگانی ایران با بازخوانی روند شکل‌گیری ساختار نوین صنعتی کشور اعلام کرد: زیرساخت‌های بنیادین صنایع مادر و پتروشیمی در دوره پس از جنگ تحمیلی و دولت سازندگی پایه‌گذاری شد و در دوره اصلاحات با تدوین استراتژی توسعه صنعتی ۲۰ ساله کشور توسط دانشگاه صنعتی شریف، جهش تاریخی را تجربه کرد. در مقطعی که ایران حتی واردکننده سیمان بود، با برنامه‌ریزی‌های کلان، صنایع سیمان، شیشه، خودروسازی، کاشی و سرامیک و صنایع غذایی به سطحی از خودکفایی و تولید رسیدند که امروز قابلیت رقابت با بازارهای بین‌المللی را دارند.

حسن‌زاده با اشاره به تداوم این مسیر در دولت کنونی و تلاش‌های وزیر صنعت، معدن و تجارت برای گسترش واحدهای تولیدی در سراسر کشور، خاطرنشان کرد: توسعه پایدار حاصل پیوند منسجم صنایع، فناوری، سرمایه‌گذاری، نیروی انسانی و مدیریت کارآمد است. اگر تجربیات گرانبهای صنعتی به نسل بعد منتقل نشود، بخش عمده‌ای از سرمایه‌های ملی به هدر خواهد رفت.

وی خاطر نشان کرد: نسل جدید اقتصاد ایران بیش از هر زمان به روایت‌های واقعی و بی‌واسطه از پیروزی‌ها، شکست‌ها، ریسک‌پذیری و عبور از موانع نیاز دارد.

به گفته حسن‌زاده این کتاب نقطه آغازی برای گفت‌وگوی ملی پیرامون چگونگی صنعتی‌شدن ایران، ارزیابی نقاط قوت و ضعف گذشته و ترسیم مسیر پیش‌روی نسل جوان برای ساختن آینده‌ای رقابت‌پذیر و مولد است.

علی اشرف افخمی مدیرعامل اسبق بانک صنعت و معدن نیز در این رویداد با تاکید بر اینکه پیشرفت هیچ کشوری تصادفی نیست و پشت هر شاخص اقتصادی تصمیم‌های درست نهفته است، گفت: اگر مدل توسعه تمدن‌ساز پتروشیمی در مناطقی مانند چابهار و مکران تکرار شود، ظرفیت صادرات پتروشیمی کشور از ۲۰ میلیارد دلار فعلی به ۸۰ تا ۱۰۰ میلیارد دلار خواهد رسید؛ توسعه واقعی نیازمند گذر از بازی جمع‌صفر، استفاده از تجارب موفق جهانی و جسارت در تامین مالی بین‌المللی است.

وی با اشاره به مفاهیم بنیادین حکمرانی خوب و توسعه اظهار کرد: از میان ده‌ها میلیارد انسانی که در تاریخ زیسته‌اند، تنها نام کسانی در حافظه تاریخ ماندگار می‌شود که برای زندگی خود رسالت و هدف تعریف کرده و اثری ماندگار بر جای گذاشته‌اند. توسعه حاصل تصمیم‌گیری‌های شجاعانه، نهادسازی‌های کارآمد و تربیت مدیران تحول‌آفرین است.

وی با اشاره به تجربه بیش از نیم قرن همکاری با مهندس محمدرضا نعمت‌زاده از دوران پیش از انقلاب تا دوران سازندگی، پتروشیمی و صنعت، افزود: بارزترین ویژگی مدیریتی ایشان تفکر بزرگ‌مقیاس بود. زمانی که در آغاز توسعه پتروشیمی، نگاه‌ها به پروژه‌های کوچک‌مقیاس محدود بود، با اصرار بر مقیاس‌های اقتصادی جهانی، مجتمع‌هایی با ظرفیت‌های میلیونی پایه‌گذاری شد که امروز بندر امام و عسلویه را به یک تمدن صنعتی و پیشران صادرات غیرنفتی تبدیل کرده است.

رئیس هیات‌مدیره اسبق کشتیرانی با تبیین الگوی موفق تامین مالی بین‌المللی بدون تحمیل بار مالی به دولت، اعلام کرد: مهندس نعمت‌زاده با ایجاد اعتبار و اعتماد بین‌المللی توانست بزرگ‌ترین پروژه‌ها را فقط با تکیه بر فایننس خارجی و بدون ضمانت یا بودجه دولتی به سرانجام برساند. ما نیز در شرکت کشتیرانی با الگوبرداری از همین مدل و مهارت مذاکره، موفق شدیم بدون دریافت حتی یک ریال از دولت، با فایننس بین‌المللی ۴۴ فروند کشتی تجاری به ارزش چند میلیارد دلار را به ناوگان ملی اضافه کنیم و تمامی تعهدات مالی آن را نیز بدون هیچ بدهی تسویه کنیم.

افخمی با تاکید بر اهمیت انضباط، زمان‌بندی، حساسیت به کیفیت و مدیریت نتیجه‌محور در پیشبرد مگاپروژه‌ها، خاطرنشان کرد: توسعه پایدار از مسیر آزمون و خطا نمی‌گذرد؛ ما باید به جای هدررفت منابع، از تجارب موفق دنیا و مدل‌های تحول صنعتی در کشورهایی نظیر مالزی و ویتنام درس بگیریم.

وی ادامه داد: سیاست‌هایی معنای توسعه پیدا می‌کنند که به طور مستقیم در کاهش فقر، بهبود رفاه و معیشت مردم، ارتقای آموزش و تثبیت جایگاه بین‌المللی کشور اثرگذار باشند؛ رویکرد بازی جمع‌صفر در اقتصاد پاسخگو نیست و امید به آینده در گرو هم‌افزایی، پیگیری مستمر و باور به ظرفیت‌های ملی است.

صنعت، ستون هویت و استقلال ایران است

اولین زن مدیرکل صمت در کشور با انتقاد از برخوردهای نمایشی با حضور زنان در ساختارهای مدیریتی، گفت: فرمول مدیریت در جذب و بکارگیری زنان، پست‌های نمایشی و مشاوره‌ای نیست، بلکه میدان دادن عملی، اعتماد به کار کارشناسی، حمایت‌های فنی و ایجاد شجاعت اجرایی در آن‌هاست؛ همان رویکردی که در الگوی مدیریتی مهندس نعمت‌زاده وجود داشت و توانست سد شکن انتخاب نخستین مدیر زن استانی در یک وزارتخانه صنعتی و اجرایی با وجود تمام مخاطرات سیاسی باشد.

راضیه علیرضایی، رئیس سابق سازمان صنعت، معدن و تجارت استان خراسان رضوی و از نخستین زنان مدیر ارشد صنعتی کشور نیز در این مراسم اظهار کرد: نسل ما و تمام همکاران عرصه تولید، تمام زندگی، خانواده و جوانی خود را وقف استقلال صنعتی کشور کردند و شبانه‌روز در دورافتاده‌ترین پروژه‌ها نظیر فولاد سبزوار به جهاد صنعتی پرداختند.

وی با اشاره به تجربه مصاحبه کاری خود با وزیر وقت صنعت و معدن برای پذیرش مسئولیت سنگین این استان افزود: مصاحبه من تنها هشت دقیقه طول کشید؛ چرا که آقای مهندس نعمت‌زاده به جای نگاه‌های کلیشه‌ای جنسیتی، بلافاصله برنامه، فرمول عملیاتی و شناخت من از پتانسیل‌های صنعتی و معدنی خراسان رضوی، بحران آب و طرح‌های نوین صنایع های‌تک و زعفران را به چالش کشید و کارآمدی را ملاک انتخاب قرار داد.

نخستین زن رئیس سازمان صمت استانی به ضرورت تغییر رویکرد ساختار حاکمیتی نسبت به حضور زنان در عرصه‌های مدیریتی اشاره و اعلام کرد: زنان ایرانی در دانشگاه‌ها درس خوانده‌اند، کار کارشناسی، ساخت و مدیریت صنعتی را آموخته‌اند و کارآمدی خود را ثابت کرده‌اند. قرار دادن نام ۲ یا سه زن در کابینه یا انتصاب مشاوران فرمالیته، حلال مسائل نیست. تجربه بکارگیری من در خراسان رضوی نشان داد که مدیریت ارشد باید به زنان فرصت ابراز شجاعت، امکان رویارویی با ترس‌های مدیریتی و تکیه بر مشاوره و هدایت تیم‌های فنی با تجربه را بدهد تا خروجی مطلوب حاصل شود.

علیرضایی با ابراز نگرانی عمیق نسبت به شکاف نسلی در پذیرش هویت صنعتی ایران تاکید کرد: متأسفانه امروز نتوانسته‌ایم نسل جوان، دانشجویان و دختران دانشگاهی را قانع کنیم که ایران یک کشور صنعتی است. جوانان ما صنعتی بودن کشورهای همسایه را می‌پذیرند اما حسی به درک صنعتی بودن میهن خود را ندارند؛ در حالی که مدیران صنعتی ایران همواره در مراجع رسمی و فنی اروپا مورد احترام و اعتنای علمی بوده‌اند.

وی با تاکید بر اینکه صنعتی شدن ایران، برگی زرین از تاریخ تمدن معاصر کشور و ضامن استقلال ملی است، خاطرنشان کرد: ما برای بقا و استقلال میهن، به یک بازتعریف جدی فرهنگی در حوزه صنعت و کارآفرینی نیاز داریم. تکریم مهندس نعمت‌زاده‌ها و بزرگان صنایع شیشه، فولاد، سیمان و آب، فراتر از تقدیر شخصی، احیای ارزش کارآفرینی و تزریق باور توانستن به نسل جوان است تا با عشق به ایران صنعتی، آینده را بسازند و چرخ توسعه کشور را شجاعانه به حرکت درآورند.