، محمود نجفی‌عرب، رئیس اتاق بازرگانی تهران در آیین اختتامیه نهمین جشنواره فرهنگی امین‌الضرب با اشاره به خسارت‌های ناشی از جنگ و آسیب‌های واردشده به بخش خصوصی اظهار کرد: در جریان دو جنگ اخیر، بخش خصوصی از چند جهت متحمل خسارت شد؛ به‌طوری‌که شماری از صنایع بزرگ، کوچک و متوسط و حتی کارخانه‌های مستقر در شهرک‌های صنعتی هدف حمله مستقیم قرار گرفتند و آسیب‌های جدی دیدند؛ خسارت‌هایی که جبران آن‌ها به‌سادگی امکان‌پذیر نیست.

وی افزود: از سوی دیگر، شرایط جنگی موجب شد دسترسی به بازارهای صادراتی و وارداتی دشوار شود و تأمین سرمایه در گردش بنگاه‌ها نیز با مشکلات جدی مواجه شود. در چنین شرایطی، جذب سرمایه‌گذاری خارجی بیشتر به یک آرزو شباهت دارد و مشکلات داخلی کسب‌وکارها نیز تشدید شده است.

رئیس اتاق بازرگانی تهران با اشاره به افزایش هزینه‌های اقتصادی و تورم ادامه داد: در پی تورم فزاینده، هزینه نگهداری موجودی انبارها چندین برابر شده و فشار مضاعفی بر بنگاه‌های اقتصادی وارد آمده است. رسانه‌ها باید این مسائل را با دقت اطلاع‌رسانی کنند تا زمینه آسیب‌شناسی و شناسایی راهکارهای رفع مشکلات فراهم شود.

 بخش خصوصی به‌تنهایی قادر به عبور از شرایط کنونی نیست

نجفی‌عرب با تأکید بر ضرورت همراهی دولت و جامعه با فعالان اقتصادی تصریح کرد: بخش خصوصی به‌تنهایی و بدون همراهی مردم و دولت نمی‌تواند از شرایط کنونی عبور کند. در جریان دو جنگ اخیر نیز، به تأیید رئیس‌جمهور، بخش خصوصی بیشترین کمک را به دولت ارائه کرد و اجازه نداد جریان تأمین و توزیع کالا در کشور حتی برای یک روز دچار اختلال شود.

وی با بیان اینکه فعالان اقتصادی با همدلی و فداکاری در کنار کشور ایستاده‌اند، گفت: با وجود این اقدامات، گاهی تصویری منفی از فعالان اقتصادی در جامعه ارائه می‌شود؛ تصویری که آنان را افرادی منفعت‌طلب و بی‌توجه به منافع عمومی معرفی می‌کند.

رئیس اتاق بازرگانی تهران نقش رسانه‌ها را در اصلاح این تصویر مهم دانست و افزود: رسانه‌ها می‌توانند با مرور زندگی کارآفرینان و بررسی منصفانه تلاش‌های آنان، این نگاه را اصلاح کنند. یکی از اهداف جشنواره فرهنگی امین‌الضرب نیز توجه به همین موضوع و معرفی جایگاه واقعی کارآفرینان در اقتصاد کشور است.

نجفی‌عرب با اشاره به سابقه برخورد با بخش خصوصی پس از انقلاب اسلامی اظهار کرد: بخشی از نگاه منفی به فعالان اقتصادی ریشه در تصمیمات و سیاست‌های گذشته دارد. پس از انقلاب، با تصویب قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران در شورای انقلاب، سهام ۵۲ نفر از صاحبان صنایع به نفع دولت مصادره شد. به اعتقاد من، از همان زمان مسیر نادرستی در برخورد با بخش خصوصی شکل گرفت.

وی ادامه داد: در آن مقطع، بخش خصوصی سهم قابل‌توجهی از اقتصاد کشور را در اختیار داشت، اما بخش بزرگی از آن تضعیف شد. متأسفانه امروز نیز جامعه چندان از شکل‌گیری و فعالیت بنگاه‌های بزرگ بخش خصوصی استقبال نمی‌کند و گاهی با رشد و بزرگ‌شدن کسب‌وکارها برخورد مناسبی صورت نمی‌گیرد.

رئیس اتاق بازرگانی تهران با تأکید بر ضرورت اصلاح این نگرش گفت: تجربه نشان داده است تا زمانی که یک موضوع به مطالبه عمومی تبدیل نشود، حاکمیت برای اصلاح آن به‌طور جدی وارد عمل نمی‌شود. از این رو، رسانه‌ها باید مشکلات بنگاه‌های اقتصادی را از سطح گلایه‌های پراکنده فعالان اقتصادی فراتر ببرند و آن‌ها را به مطالبه‌ای عمومی برای اصلاح سیاست‌ها تبدیل کنند.

وی با اشاره به نقش رسانه‌ها در تحولات بین‌المللی اظهار کرد: رسانه‌های قدرتمند می‌توانند این پیام را به طرف‌های متخاصم منتقل کنند که ادامه درگیری‌ها در منطقه به زیان کشورهای جهان است. مردم دنیا باید بدانند که هزینه سیاست‌های زورگویانه آمریکا را زندگی روزمره آن‌ها نیز می‌پردازد.

نجفی‌عرب افزود: رسانه‌ها و نیروهای اجتماعی از ظرفیت مهمی برای آگاه‌سازی افکار عمومی جهان درباره پیامدهای این روند برخوردارند و می‌توانند با اطلاع‌رسانی دقیق، ابعاد اقتصادی و اجتماعی درگیری‌ها را برای مردم روشن کنند.

شرایط جنگی نباید بهانه‌ای برای کاهش شفافیت اقتصادی باشد

رئیس اتاق بازرگانی تهران با تأکید بر ضرورت حفظ شفافیت در اقتصاد کشور گفت: شرایط جنگی ممکن است موجب شود برخی تصمیمات و رفتارها در چارچوب محرمانگی قرار گیرند، اما این مسئله نباید بهانه‌ای برای حرکت اقتصاد ایران به سمت عدم شفافیت باشد.

وی با اشاره به مسئولیت رسانه‌ها در این زمینه تصریح کرد: رسانه‌ها باید شرایط حاکم بر کشور را به‌دقت رصد کنند و اجازه ندهند شفافیت در فرآیندهای اقتصادی کمرنگ شود. البته در شرایط جنگی، انتشار هر خبر یا نقل هر اظهارنظر نیز نباید موجب نگرانی و تضعیف روحیه مردم شود.

نجفی‌عرب خاطرنشان کرد: هر نقل‌قولی لزوماً معتبر و مبتنی بر آگاهی نیست؛ به‌ویژه اینکه برخی افراد ممکن است بخواهند با موج شهرت‌سازی همراه شوند و از این مسیر برای خود اعتبار کسب کنند. رسانه‌ها باید میان افراد دلسوز و معتبر و افراد فاقد اعتبار تمایز قائل شوند و بدون بررسی، به هر فردی تریبون ندهند.

وی با تأکید بر نقش رسانه‌ها در ترویج فرهنگ تولید و کارآفرینی گفت: رسانه‌ها می‌توانند با تغییر جهت بخشی از روایت‌های اقتصادی، زمینه تقویت فرهنگ تولید را در جامعه فراهم کنند. معرفی نوآوری‌های صنعتی، کسب‌وکارهای دانش‌بنیان، شرکت‌های صادراتی و تجربه‌های موفق بنگاه‌های بزرگ و متوسط به مردم نشان می‌دهد که خلق ارزش اقتصادی فرآیندی دشوار و زمان‌بر است.

رئیس اتاق بازرگانی تهران افزود: شکل‌گیری یک صنعت حاصل تلاش و تحمل دشواری‌های فراوان است و گاهی چند نسل برای ایجاد و توسعه یک بنگاه اقتصادی زحمت کشیده‌اند. انعکاس این تجربه‌ها می‌تواند به درک بهتر جامعه از جایگاه کارآفرینان و اهمیت فعالیت‌های تولیدی کمک کند.

نجفی‌عرب با اشاره به ضرورت پیگیری مستمر مشکلات اقتصادی از سوی رسانه‌ها اظهار کرد: رسانه‌ها نباید پس از انتشار خبر یک مشکل یا انعکاس اعتراض فعالان اقتصادی، موضوع را رها کنند. یکی از مؤثرترین نقش‌های رسانه‌ای، پیگیری مطالبات و بررسی این مسئله است که آیا وعده‌های مسئولان به نتیجه رسیده و اصلاحات اعلام‌شده واقعاً شرایط کسب‌وکار را بهبود داده است یا خیر.

وی ادامه داد: انتشار گزارش‌های دوره‌ای درباره وضعیت مشکلات اقتصادی، میزان پیشرفت اصلاحات و موانع باقی‌مانده می‌تواند رسانه‌ها را از جایگاه صرفاً ناقل خبر فراتر ببرد و به عاملی مؤثر در پاسخ‌گویی مسئولان و اصلاح سیاست‌ها تبدیل کند.

رئیس اتاق بازرگانی تهران با اشاره به آسیب‌های واردشده به رسانه‌ها در دوره جنگ گفت: افزایش هزینه‌ها و کاهش مخاطبان در پی محدودیت‌های اینترنتی، اقتصاد رسانه‌ها را تحت فشار قرار داده و این وضعیت به تعدیل نیرو در برخی رسانه‌ها منجر شده است.

وی تأکید کرد: در چنین شرایطی، بنگاه‌های اقتصادی باید به شیوه‌های مختلف از رسانه‌ها حمایت کنند تا امکان ادامه فعالیت و تقویت بنیه اقتصادی آن‌ها فراهم شود.

نجفی‌عرب با بیان اینکه رسانه‌ها صرفاً ناظر بر اقتصاد نیستند، افزود: رسانه‌ها می‌توانند یکی از بازیگران مؤثر در شکل‌گیری اقتصادی رقابتی، شفاف و مولد باشند. تحقق این نقش مستلزم تقویت دانش تخصصی و توان کارشناسی رسانه‌هاست تا بتوانند هم‌تراز با رسانه‌های بین‌المللی فعالیت کنند.

وی خاطرنشان کرد: بخش خصوصی و اتاق بازرگانی تهران آمادگی دارند در مسیر تقویت رسانه‌ها و همکاری با اصحاب رسانه مشارکت کنند.

 قیمت‌گذاری دستوری به صنعت و کسب‌وکارها آسیب زده است

نجفی‌عرب در بخش دیگری از سخنان خود، مداخله دولت در اقتصاد و تداوم قیمت‌گذاری دستوری را از مشکلات مزمن اقتصاد ایران دانست و گفت: یکی از مسائلی که در طول ۴۸ سال گذشته با آن مواجه بوده‌ایم، دخالت‌های دولتی در اقتصاد است. اقتصاد دستوری و قیمت‌گذاری دستوری به صنعت، بخش خدمات و کسب‌وکارها آسیب جدی وارد کرده است.

رئیس اتاق بازرگانی تهران با درخواست از رسانه‌ها برای پرداختن جدی‌تر به این موضوع اظهار کرد: رسانه‌ها باید با انتشار گزارش‌ها، تهیه مقالات کارشناسی و پیگیری مستمر، نظام حکمرانی کشور را نسبت به پیامدهای این رویکرد آگاه کنند و برای تغییر نگاه بسته به مسائل اقتصادی تلاش کنند.

وی همچنین با تأکید بر ضرورت حمایت از رسانه‌هایی که در این زمینه فعالیت تخصصی و پیگیرانه دارند، اعلام کرد که تلاش خواهد شد از اقدامات مؤثر آن‌ها تقدیر شود.