، سیدجواد حسینی، در پیامی به مناسبت روز جهانی عصای سفید عنوان داشت: بیست‌وسوم مهرماه، برابر با پانزدهم اکتبر، در تقویم جهانی به نام روز عصای سفید شناخته می‌شود؛ نمادی از استقلال، تحرک، آگاهی و حق برخورداری افراد نابینا و کم‌بینا از فرصت‌های برابر در زندگی فردی و اجتماعی. این مناسبت، افزون بر پاسداشت توانمندی‌ها و دستاوردهای این گروه از شهروندان، فرصتی ارزشمند برای بازنگری در عملکرد دولت، دستگاه‌های اجرایی، نهادهای قانون‌گذار و نظارتی در زمینه صیانت از حقوق آنان و رفع موانع مشارکت مؤثر اجتماعی است.

امروز، جامعه ما در شرایطی دشوار و در مواجهه با محدودیت‌های اقتصادی و فشارهای ناشی از تحریم‌های ظالمانه قرار دارد؛ شرایطی که بی‌تردید بر روند توسعه و فراگیری خدمات اجتماعی تأثیرگذار است. با این همه، دشواری‌های موجود نباید ما را از یک اصل بنیادین غافل سازد: فراهم‌کردن زمینه حضور برابر، مستقل و اثرگذار افراد دارای معلولیت، از جمله افراد نابینا و کم‌بینا، نه صرفاً اقدامی حمایتی، بلکه مسئولیتی قانونی، اجتماعی و انسانی است.

بر اساس قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت، فراهم‌سازی زمینه مشارکت این افراد در عرصه‌های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و اجرایی، مستلزم همکاری و مسئولیت‌پذیری همه دستگاه‌های ذی‌ربط است. تحقق این هدف، زمانی امکان‌پذیر خواهد بود که افراد نابینا و کم‌بینا نه صرفاً به‌عنوان دریافت‌کنندگان خدمات، بلکه به‌عنوان شهروندانی برخوردار از حقوق برابر، صاحبان دانش و تجربه و سرمایه‌های ارزشمند انسانی جامعه به رسمیت شناخته شوند و امکان حضور مؤثر آنان در فرآیندهای تصمیم‌سازی، تصمیم‌گیری و اجرا فراهم آید.

سازمان بهزیستی با اتکا به مأموریت‌های قانونی خود و در تعامل با تشکل‌های مردم‌نهاد و سازمان‌های غیردولتی فعال در حوزه نابینایان و کم‌بینایان، مشارکت فعال این افراد را یکی از راهبردهای اساسی در مسیر توانمندسازی، برابرسازی فرصت‌ها و تحقق تلفیق اجتماعی می‌داند. باور ما این است که سیاست‌گذاری برای افراد دارای معلولیت، بدون شنیدن صدای آنان و بهره‌گیری از تجربه‌ها، دیدگاه‌ها و ظرفیت‌های خودشان، نمی‌تواند به تحقق کامل حقوق و نیازهای واقعی آنان منجر شود.

از این رو، همگرایی دستگاه‌های اجرایی، نهادهای عمومی، بخش خصوصی، سازمان‌های مردم‌نهاد و رسانه‌ها برای رفع موانع حضور اجتماعی افراد نابینا و کم‌بینا ضرورتی انکارناپذیر است. مناسب‌سازی فضاهای عمومی و شهری، توسعه حمل‌ونقل دسترس‌پذیر، فراهم‌کردن امکان دسترسی برابر به اطلاعات، منابع آموزشی، خدمات اداری و پایگاه‌های اطلاعاتی و نیز ارتقای دسترس‌پذیری محیط‌های دیجیتال و فضای مجازی، از جمله اقداماتی است که می‌تواند استقلال فردی و فرصت حضور برابر این شهروندان را تقویت کند.

با این حال، دسترس‌پذیری تنها به اصلاح محیط‌های فیزیکی و فراهم‌کردن امکانات فنی محدود نمی‌شود. گاه موانع نگرشی، پیش‌داوری‌ها و ناآگاهی‌های اجتماعی، بیش از موانع محیطی، مسیر مشارکت افراد دارای معلولیت را دشوار می‌سازند. از همین رو، ترویج فرهنگ احترام به تفاوت‌های انسانی، تقویت مسئولیت اجتماعی و اصلاح نگرش عمومی نسبت به توانمندی‌های افراد نابینا و کم‌بینا، باید در کنار برنامه‌های اجرایی و حمایتی مورد توجه قرار گیرد.

در این میان، اصحاب قلم، فعالان رسانه‌ای، نهادهای فرهنگی و آموزشی و تک‌تک اعضای جامعه نقشی مهم و اثرگذار بر عهده دارند. بازنمایی صحیح توانمندی‌ها و دستاوردهای افراد نابینا و کم‌بینا، پرهیز از نگاه ترحم‌آمیز و تأکید بر حق انتخاب، استقلال و مشارکت آنان، می‌تواند به شکل‌گیری نگرشی عادلانه‌تر و انسانی‌تر در جامعه کمک کند.

روز جهانی عصای سفید، دعوتی است به اینکه فراتر از محدودیت‌های بینایی، توانایی‌ها، استعدادها و ظرفیت‌های انسانی را ببینیم؛ موانع را شناسایی و برطرف کنیم و به جای تصمیم‌گیری درباره افراد نابینا و کم‌بینا، زمینه مشارکت آنان در تصمیم‌گیری‌ها را فراهم سازیم. نابینایان را بهتر ببینیم؛ یعنی حقوقشان را به رسمیت بشناسیم، توانمندی‌هایشان را باور کنیم و برای حضور مستقل و اثرگذارشان در همه عرصه‌های زندگی اجتماعی، فرصت‌های برابر فراهم آوریم.

اینجانب ضمن گرامیداشت روز جهانی عصای سفید، این مناسبت را به تمامی افراد نابینا و کم‌بینا، خانواده‌های گرامی آنان، فعالان اجتماعی، متخصصان و کنشگران این حوزه تبریک می‌گویم و امیدوارم با هم‌افزایی همه دستگاه‌ها و مشارکت فعال جامعه هدف، گام‌های مؤثرتری در مسیر رفع موانع، تحقق حقوق شهروندی و ساختن جامعه‌ای دسترس‌پذیر، فراگیر و برخوردار از فرصت‌های برابر برای همگان برداریم.