به نقل از وزارت راه و شهرسازی، غلامرضا کاظمیان در مکاتبه‌هایی جداگانه با جبارعلی ذاکری مدیرعامل شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران و استانداران سراسر کشور، مصوبه شورا را با موضوع ضوابط اجرایی املاک واقع در مجاورت خطوط راه‌آهن در محدوده شهرها و روستاها اعلام و ابلاغ کرد.

در این مصوبه آمده است: شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران در جلسه مورخ ۱۷ فروردین ۱۴۰۵ خود ضوابط اجرایی مورد نیاز املاک واقع در مجاورت خطوط راه آهن در محدوده شهرها و روستاها را به شرح زیر مصوب کرد:

با توجه به ابلاغیه شماره ۱۸۴۴۵۰/۱۰۰/۰۲ مورخ ۲۱ بهمن ۱۴۰۳ وزیر راه و شهرسازی به استانداران سراسر کشور بر اساس ماده ۱۷ قانون ایمنی راه و راه آهن کشور مصوب۱۳۷۹، ملاک کاربری اراضی واقع در محدوده شهرها در مجاورت خطوط راه‌آهن (عمق ۱۰۰ متر از انتهای حریم ۱۷ متری راه آهن) طرح جامع، تفصیلی و هادی شهری مصوب و در محدوده روستاها طرح هادی روستایی تعیین و مقرر شد، ضوابط مربوطه با همکاری شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران و معاونت شهرسازی و معماری تهیه و به تصویب شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران برسد.

بنابراین، پیرو ارسال ضوابط مربوطه طی نامه شماره ۶۱۹۹۹/۱۰۰/ص مورخ ۲۰ مهر ۱۴۰۴ شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران، نوزدهمین جلسه "کمیته تخصصی مقررات، لوایح و سیاستگذاری (کمیته فنی شماره ۴) در تاریخ ۲ اسفند ۱۴۰۴ با حضور نمایندگان شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران و اعضای حقیقی و حقوقی کمیته فنی برگزار و پس از بحث و تبادل نظر، "ضوابط مورد نیاز املاک واقع در محدوده شهرها و روستاها در مجاورت خطوط راه‌آهن" مورد تایید قرار گرفت .

در همین ارتباط با عنایت به این که ملاک کاربری اراضی واقع در محدوده شهرها در مجاورت خطوط راه آهن (عمق یکصدمتر از انتهای حریم ۱۷ متری راه آهن) طرح جامع، تفصیلی و هادی شهری مصوب و در محدوده روستاها طرح هادی روستایی تعیین شده است. بنابراین، شورایعالی شهرسازی و معماری ایران در جلسه مورخ ۱۷ فروردین ۱۴۰۵ "ضوابط اجرایی مورد نیاز املاک واقع در مجاورت خطوط راه‌آهن در محدوده شهرها و روستاها " را به شرح ذیل تصویب کرد:

۱- نظر به تامین ایمنی حریم و خطوط ریلی و تسهیل دسترسی به آن به‌ویژه در مواقع بروز سوانح، پیش‌بینی معبر سواره بعد از حریم ۱۷ متری راه‌آهن با عرض حداقل ۶ متر در هر دو طرف، در زمان تهیه طرح‌های جامع تفصیلی و هادی شهری و طرح‌های هادی روستایی، الزامی است.

۲- مسئولیت عبور تاسیسات زیربنایی در خارج از حریم راه‌آهن بر عهده مدیریت شهری و روستایی است و عبور تاسیسات زیربنایی موازی از حریم راه‌آهن تحت هر عنوان ممنوع است.

۳- ملاک عمل قانونی تعیین محدوده ایستگاه‌های راه‌آهن در حوزه شهری، تبصره (۱) ماده ۱۲ قانون ایمنی راه‌ها و راه‌آهن است که بر اساس آن محدود ایستگاه راه‌آهن عبارت است از محوطه‌ای که مورد نیاز راه‌آهن بوده و بر مبنای نقشه‌های مصوب راه‌آهن قانوناً به تصرف یا تملک راه‌آهن درآمده باشد و به وسیله علائم مخصوص دیوار کشی و فنس کشی و...از طرف راه‌آهن مشخص می‌شود.

۴- در زمان تهیه طرح‌های تفصیلی و هادی و تغییرات بعدی آن در حریم ریلی و محدوده ثبتی ایستگاه‌های راه‌آهن، ضمن دعوت از نمایندگان راه‌آهن مرکز یا منطقه ریلی، نسبت به اخذ استعلام مکتوب یا الکترونیکی از طریق سامانه پنجره واحد مدیریت زمین از شرکت راه‌آهن نیز اقدام شود.

۵- بعد از منتهی‌الیه حریم راه‌آهن و معبر سواره با عرض کافی در صدور مجوز برای احداث بنا به منظور تامین حداکثر ایمنی برای راه‌ها و راه‌آهن‌های کشور، لازم است به نحوی عمل شود که با توجه به موقعیت محل و زمین در جانمایی فضاها، به ترتیب محوطه باز یا فضای سبز، پارکینگ و سپس بنا و اعیانی قرار گیرد.

۶- در احداث مستحدثات در طبقات همجوار با حریم راه‌آهن رعایت ارتفاع کف تمام شده داخلی بنا تا کف پنجره حداقل۱۸۰ سانتیمتر در بازشوها الزامی است.

۷- رعایت حریم حفاظتی و ضوابط و مقررات ملاک عمل میراث جهانی محور راه‌آهن شمال به جنوب الزامی است.

۸- در زمان تهیه طرح تفصیلی و هادی در محدوده‌های مورد نظر، رعایت الزامات سازمان حفاظت محیط زیست الزامی است.

۹- در توسعه‌های آتی واقع در محدوده ۱۰۰ متری بعد از حریم خطوط راه‌آهن، استقرار هرگونه کاربری خطرزا و کلیدی مطابق الزامات سازمان پدافند غیرعامل ممنوع است.

۱۰- انجام مطالعات پدافند غیر عامل برای ساماندهی مراکز خطرزا و کلیدی موجود و نیز مقاوم سازی کاربری‌های مستقر در محدوده۱۰۰ متری بعد از حریم خطوط راه‌آهن الزامی است.

۱۱- درخصوص روستاهای فاقد طرح هادی مصوب، رعایت قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغی الزامی است.

۱۲- مقرر شد، شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران گزارش سالیانه از میزان پیشرفت این مصوبه تنظیم و در جلسه شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران ارائه کند.

در پایان آمده است: مراتب مذکور در فرآیند تصویب طرح های توسعه و عمران مدنظر قرار گیرد. تاکید می‌شود، اعمال ضوابط مذکور در طرح های تفصیلی و هادی ملاک عمل و معتبر، موقوف به اخذ مصوبه جدید در مرجع تصویبی مربوطه و اصلاح طرح خواهد بود. بنابراین ضوابط فوق الذکر به‌طور مستقیم و قبل از اعمال در طرح، قابلیت اجرا ندارند.