در کشور ما اقتصاد بیشتر بر اساس تجارت استوار است تا تولید و بر اساس آمیزه‌های دینی ما نیز به کاسب "حبیب‌الله" می‌گویند، ‌اما با اوضاع حاکم بر اقتصاد معیشتی این پرسش مطرح می شود که آیا واقعاً این کاسبِ حبیب‌الله است که گران می‌فروشد؟

به گزارش سروش زنگنه، خبرنگار خبرگزاری موج کرمانشاه، در حالی این روزها قیمت‌های عجیب‌وغریب و گرانی اجناس از سوی برخی از عرضه‌کنندگان کالا و خدمات ارائه می‌شود که فعالان اقتصادی عنوان می‌کنند بسیاری از افزایش قیمت‌ها در بازار علت اقتصادی ندارد، بلکه عامل اصلی این گرانی‌ها ناشی از تبلیغات روانی و شایعات است؛ به عبارتی، ترامپ‌های داخلی و کاسبان قبل از تحریم به دنبال سودآوری هستند.

 "نمی‌دانیم به حال این وضعیت گریه بکنیم یا بخندیم... روزی که قیمت ارز و دلار بالا می‌رفت، وضعیت سوپرمارکت‌ها و فروشگاه‌های لبنی و پروتئینی عین تالار بورس دائم نوسان رو به بالا داشت و هرکس زودتر از ساعت 10 صبح خودش را به مغازه می‌رساند، شاید هزار تومان در خریدش کمتر هزینه می‌کرد... ولی حالا که بازار ارز از تب‌وتاب افتاده و مثلاً دلار ارزان شده است، هیچ تأثیری در کاهش قیمت‌ها ندارد و همه خود را به خواب‌زده‌اند..."

" زمانی رفتن به فروشگاه و انتخاب سبدهای چرخ‌دار برای خرید هفتگی و ماهانه امری عادی به شمار می‌رفت، اما این روزها فروشگاه‌ها بیش از هر چیز دیگری به فکر مجهز کردن مرکز خود به سبدهای کوچک دستی هستند و این وضعیت گرانی‌های خرق الساعه اگر بخواهد به همین منوال ادامه دارد شود، در آینده‌ای نزدیک بازهم زنبیل‌های قدیمی مادربزرگ‌ها که روزی مأمن خرید سبزی روزانه بود، برای سبد معیشتی خانوار ها لازم شود..."

"وضعیت این روزهای مغازه‌های شهر را برای خرید جنس‌های روزمره‌ای مثل گوشت، مرغ، برنج، حبوبات، لبنیات و ... نگاه کنی مثل فلش‌های رو به بالای نمودارهای اقتصادی هفته‌ به‌ هفته و حتی شاید روز با روز متغیر است و البته این تفاوت‌ها هیچ‌وقت سر به پایین ندارد، واقعاً آدم با خودش فکر می‌کند اگر این‌همه اقلام معیشتی تحت تأثیر ارز، صادرات و واردات، تحریم و ... است، پس کشاورزان و تولیدکنندگان ما کجای کارند؟؟؟ فاجعه‌ بارتر آنکه وقتی سری هم به وضعیت این اقشار بزنید، داد آن‌ها هم از این گرانی‌ها رو به آسمان است...."

عین و امثال این جملات این روزها از نقل‌قول‌های عادی بین مردم گذشته، تیترهای رسانه‌ای هم راه به‌جایی نبرده و حال دیگر پای مسئولان و فعالان اقتصادی را هم به میدان کشیده و مسلماً همه ما می‌دانیم در کشور ما اقتصاد بیشتر بر اساس تجارت استوار است تا تولید و بر اساس آمیزه‌های دینی ما نیز به کاسب "حبیب‌الله" می‌گویند، ‌اما آیا واقعاً این کاسبِ حبیب‌الله است که گران می‌فروشد؟

در تعریف کلی گرانی یعنی عوامل مؤثر بر قیمت تمام‌شده، افزایش یابد و کالا گران شود. به‌عنوان‌مثال، وقتی‌که امسال نسبت به سال گذشته یک‌مرتبه 12 درصد نرخ ارز و 18 درصد مزد کارگر بالا رفته و قیمت حامل‌های انرژی افزایش می‌یابد، طبیعی است که قیمت تمام‌شده کالا نیز به‌واسطه این عوامل، بالا می‌رود و این می‌شود گرانی. با گرانی نمی‌توان برخورد کرد مگر این‌که عوامل مؤثر بر آن را کاهش داد. اما گران‌فروشی این است که من کالایی از خارج خریدم با دلار 1050 تومان و امروز همان کالا را با دلار 1226 تومان قیمت‌گذاری کنم. این گران‌فروشی است.

گرانی یا گران‌فروشی

عمده مشکلات اقتصادی کشور اخیر مربوط به عملکردها است

شدت وخامت اوضاع معیشت مردم به حدی رسیده است که «رهبر انقلاب اسلامی در سخنان خود با اشاره به مشکلات اقتصادی و معیشتی کشور و گرانی‌های فراوان اخیر که به بخش‌هایی از مردم به‌شدت فشار وارد کرده است، گفتند: اکثر کارشناسان اقتصادی و بسیاری از مسئولان متفق هستند که عامل همه این مشکلات تحریم‌ها نیست بلکه ناشی از مسائل درونی و نحوه مدیریت و سیاست‌گذاری اجرایی است.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای تأکید کردند: من نمی‌گویم تحریم‌ها اثر ندارد، اما عمده مشکلات اقتصادی اخیر مربوط به عملکردها است و اگر عملکردها بهتر و باتدبیرتر و به هنگام تر و قوی‌تر باشد، تحریم‌ها تأثیر زیادی نخواهد داشت و می‌توان مقابل آن ایستاد.»

«آیت‌الله ناصر مکارم شیرازی هم در این رابطه بابیان این‌که "امروز مسائل اقتصادی ما به کلاف سردرگمی تبدیل‌شده است"، اظهار داشت: عوامل مختلفی دست‌به‌دست هم داده که نتیجه آن فشار کم‌سابقه بر مردم و به‌ویژه طبقات ضعیف است.

وی با تأکید بر این‌که باید این فشار از دوش مردم برداشته شود چراکه ادامه آن به صلاح کشور و نظام نیست، تحقق این مسئله را منوط به کار جهادی و همکاری همه ارگان‌ها و دستگاه‌ها ازجمله تعزیرات دانست.»

گرانی یا گران‌فروشی

بسیاری از افزایش قیمت‌ها در بازار علت اقتصادی ندارد

عضو اتاق اصناف کرمانشاه در این خصوص تأکید کرد: «بسیاری از افزایش قیمت‌ها در بازار علت اقتصادی ندارد، بلکه عامل اصلی این گرانی‌ها ناشی از تبلیغات روانی و شایعات است، نوسان نرخ ارز در مقاطع مختلف منجر به افزایش قیمت‌ها می‌شود و شکی در این قضیه نیست، اما کالاهای راهبردی، سبد خانوار و مواد اولیه به انضمام ملحقات و ملزمات با نرخ ارز رسمی 4200 تومانی خریداری می‌شود، بنابراین نباید شاهد افزایش قیمت در این نوع کالاها بود.

مجتبی صفایی متذکر شد: نرخ کالاهای اساسی بدون تغییر باقی‌مانده، اما گروهی قیمت برخی از کالاها و خدمات را بدون تائید نظر دستگاه‌های کنترلی و نظارتی افزایش داده‌اند که بدون شک قاطعانه با آنان برخورد خواهد شد.

عضو اتاق اصناف کرمانشاه در خصوص کاهش قیمت کالاها با توجه به افت قیمت دلار و عدم نظارت اتاق اصناف بر روی فروش و خدمات کالا گفت: هر گرانی را نمی‌توان فقط به اصناف مرتبط دانست امروز برخی کالاها که تولیدی و صنعتی هستند بر اساس نرخ روز محاسبه می‌شوند و قیمت بر روی آن درج‌شده است، اصناف فقط واسطه هستند و بر اساس قیمت درج‌شده کالا را به مردم عرضه می‌کنند اگر قرار بر کاهش قیمت است باید از سوی واحد تولیدی صورت گیرد نه اصناف.

وی ادامه داد: ما نباید گران‌فروشی را با گرانی اشتباه بگیریم. سودها در نظام صنفی کاملاً مشخص‌شده است به‌طور مثال فروشنده پوشاک تا سقف ۲۳ درصد می‌تواند از مشتری سود بگیرد در مباحث دیگر سازمان حمایت، نقش قیمت‌گذاری دارد و آن را به واحدهای صنفی ابلاغ می‌کند در این میان واحد صنفی نه می‌تواند ارزان‌تر بفروشد و نه گران‌تر از آن چیزی که مصوب شده است.»

ورود مدعی‌العموم برای نظارت بر بازار معیشتی مردم

دادستان کرمانشاه نیز در خصوص برخورد قاطع با گران‌فروشان و مخلان اقتصادی استان گفت: «دستگاه قضایی بدون مسامحه با افرادی که به‌صورت آگاهانه در فرآیند توزیع مایحتاج مردم خلل وارد کنند، برخورد جدی می‌کند.

محمدحسین صادقی در نشست با دستگاه‌های عضو ستاد تنظیم بازار کرمانشاه، بابیان اینکه توجه به رفع مشکلات معیشتی و تنگناهای مالی زندگی ازجمله دغدغه‌های مقام معظم رهبری است که مکرراً در بیاناتشان به آن تأکید می‌کنند، اظهار کرد: معطلی و صف‌های طولانی که مردم برای تأمین مایحتاج موردنیازشان تشکیل می‌دهند، صحنه‌هایی است که زیبنده مردم جامعه ما نیست.»