، بامداد روز یکشنبه نشست ۲۱ ساعتها میان هئیت های ایرانی و آمریکایی در اسلام آباد به پایان رسید. این نشست بالاترین سطح دیدار مستقیم مقامات آمریکایی و ایرانی از زمان انقلاب بود و با میانجی‌گری پاکستان انجام گرفت.

در این نشست بسیار طولانی جی.دی ونس معاون ترامپ، همراه با استیو ویتکوف و جارد کوشنر داماد و مشاور ترامپ در کنار مقامات دیگری از وزارت خارجه، شورای امنیت ملی و پنتاگون حضور داشتند.

بیشتر بخوانید:

آزادسازی پولهای بلوکه شده ایران واقعی یا فریب بودن مذاکرات را مشخص می‌کند

گزارش سخنگوی وزارت خارجه از مذاکره ایران و آمریکا

هئیت ایرانی هم تحت رهبری محمدباقر قالیباف با همراهی عراقچی، تخت روانچی، کاظم غریب آبادی، همتی و چندین مقام دیگر کشورمان در این جلسه مشارکت کردند.

این دور از گفتگوها در میانه جنگی برگزار شد که چهل روز طول کشید و دو هفته آتش بس برای این نشست برقرار شد. با این حال در این دیدار جایی برای اسرائیل نبود که در کنار آمریکا در این نبرد حضور داشت.

پیش از نشست قالیباف به عنوان هدایت کننده این هیئت خطوط قرمزی را برای شروع مذاکره مطرح کرد: تسری آتش‌بس به لبنان و آزادسازی پولهای بلوکه شده ایران. در خصوص لبنان، اخباری منتشر شد که قرار است سه شنبه دیداری بین مقامات لبنانی و اسرائیلی درباره آتش بس برگزار شود اما در مورد آزاد سازی دارایی های ایران خبر موثقی منتشر نشد. با این حال نشست در اسلام آباد آغاز گردید.

این جلسه ۲۱ ساعت و در سه دور انجام شد. موضوعات اصلی مورد بحث شامل وضعیت آتش‌بس، تنگه هرمز، برنامه هسته‌ای، تحریم‌ها و غرامت‌های جنگی بود. 

جمهوری اسلامی ایران خواهان پایان رسمی جنگ و دریافت تضمین مبنی بر عدم تکرار حملات است، همچنین بحث غرامت جنگی بابت خساراتی که آمریکا و اسرائیل وارد کردند اهمیت زیادی دارد. نکته دیگه اینکه مقامات کشورمان تاکید کرده اند‌ رژیم حاکم بر تنگه هرمز دیگر به روال قبل جنگ برنمی‌گردد و باید کشتی های عبوری عوارض بپردازند. در خصوص مسائل هسته‌ای هم همانطور که بارها اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه تاکید کرده همه چیز روشن و شفاف است و ایران برنامه ای برای ساخت سلاح هسته‌ای ندارد و تأسیسات هسته‌ای تا پیش از جنگ ۱۲ روزه تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بود هرچند که پس از آن جنگ، شیوه نامه مشخصی برای تجدید بازرسی وجود ندارد. 

در نهایت اینکه بعد از ۲۱ ساعت بحث و گفتگو، ایران اعلام کرد درخواست‌های آمریکا بیش از حد و جاه طلبانه است. طرف آمریکایی نیز مدعی شد پیشنهاد «نهایی و بهترین» خود را ارائه داده و اکنون تهران باید تصمیم گیری کند. براین اساس نشست اسلام آباد بدون هیچ توافق و دستاورد روشنی به پایان رسید و هئیت ها، پاکستان را ترک کردند.

اما آنچه میتواند رفتارهای بعدی آمریکا را مشخص سازد، سخنان جی‌دی ونس در کنفرانس خبری در اسلام‌آباد پیش از عزیمت بود. وی اعلام کرد: «خبر خوب این است که بحث‌های جدی داشتیم. خبر بد این است که به توافق نرسیدیم... فکر می‌کنم این خبر بد برای ایران بیشتر از آمریکا است.» این اظهارات رگه هایی از تهدید در خود دارد.

از نگاه برخی کارشناسان این آخرین فرصت گفتگو بود اما دنیای سیاست اینگونه صفر و یکی نیست. ممکن است چند روز دیگر طرفین تصمیم بگیرند نشست دوباره ای برگزار کنند اینبار با میانجیگری کشور دیگری.

در این میان اسرائیل این تحولات  را با نگرانی دنبال می‌کند. عملیات در لبنان ادامه دارد و طبق ادعای مقامات اسرائیلی آنها خود را برای از سرگیری احتمالی جنگ آماده می‌کنند. این برای طرف ایرانی هم صادق است. 

در میانه جنگ تهران انتخاب کرد به دیپلماسی شانس دوباره ای بدهد و اکنون که نتیجه روشنی از این نشست گرفته نشد، تغییری در ساختار دفاعی، نظامی، امنیتی و سیاسی جمهوری اسلامی ایجاد نشده است. نیروهای مسلح کشورمان همچنان انگشت روی ماشه، آماده هستند به هر تحرکی پاسخ دهند و طرفهای مقابل به خوبی از این موضوع آگاه هستند.