، بهنام بخشی، سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران در نشست خبری با اصحاب رسانه با اشاره به شرایط منابع آبی پایتخت اظهار کرد: تهران در سال آبی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ در شرایط نگران‌کننده‌ای قرار داشت و سال آبی گذشته را با حدود ۲۰۰ میلیون مترمکعب کسری مخزن نسبت به شرایط ایده‌آل آغاز کرد.

وی افزود: با وجود بارندگی‌های انجام‌شده و اقداماتی که در حوزه مدیریت مصرف و مهندسی منابع آب صورت گرفت، همچنان ذخایر پنج‌گانه سدهای تهران بیش از ۲۰۰ میلیون مترمکعب نسبت به شرایط ایده‌آل کسری دارند، اما با برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده و همراهی مردم، نگرانی جدی برای روزهای پیش‌رو نداریم.

بخشی با تأکید بر اینکه مدیریت مصرف همچنان باید در دستور کار شهروندان قرار داشته باشد، گفت: تهران همچنان شهری حساس از نظر منابع آبی است و نباید با بهبود نسبی شرایط، از مدیریت مصرف غافل شویم.

 کاهش ۷۰ لیتری سرانه مصرف آب تهرانی‌ها

سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران با اشاره به تغییر الگوی مصرف آب در پایتخت اظهار کرد: در سال ۱۴۰۲ سرانه مصرف آب تهرانی‌ها بیش از ۲۵۰ لیتر در شبانه‌روز بود، این رقم در ابتدای سال ۱۴۰۵ به ۱۹۵ لیتر رسید و امروز با همراهی مردم و اجرای برنامه‌های مدیریت مصرف، سرانه مصرف به حدود ۱۸۰ لیتر کاهش یافته است.

وی ادامه داد: این کاهش در شرایطی اتفاق افتاده که تابستان امسال با افزایش دما و تداوم گرمای هوا مواجه بودیم و استفاده از تجهیزات کاهنده و تغییر رفتار مصرفی شهروندان در این روند تأثیر قابل توجهی داشته است.

بخشی هدف شرکت آب و فاضلاب استان تهران را کاهش سرانه مصرف به ۱۶۵ تا ۱۷۰ لیتر تا پایان سال اعلام کرد و گفت: در سال‌های آینده نیز تلاش می‌کنیم سرانه مصرف آب تهران را به الگوی ۱۳۰ لیتر برای هر نفر در شبانه‌روز برسانیم.

سخنگوی آبفای استان تهران با ارائه آماری از میزان مصرف آب در پایتخت گفت: در هفتم مرداد ۱۴۰۳ میزان مصرف آب تهران به حدود چهار میلیون و ۳۰ هزار مترمکعب در شبانه‌روز رسید؛ یعنی بیش از چهار میلیارد لیتر آب در یک شبانه‌روز در تهران توزیع شد.

وی افزود: این میزان معادل حدود هشت میلیارد بطری نیم‌لیتری آب است، اما در هفتم مرداد امسال میزان مصرف به سه میلیون و ۳۷۰ هزار مترمکعب رسید که معادل سه میلیارد و ۳۷۰ میلیون لیتر و حدود ۶ میلیارد و ۷۴۰ میلیون بطری نیم‌لیتری است.

بخشی تصریح کرد: مقایسه این دو عدد نشان می‌دهد مصرف آب تهران حدود ۶۶۰ هزار مترمکعب در روز کاهش یافته است؛ این کاهش نتیجه ارتقای سواد آبی، تغییر رفتار شهروندان و همراهی مردم در مدیریت مصرف است.

وی درباره وضعیت مشترکان آب تهران در چهار ماه نخست سال جاری اظهار کرد: در چهار ماهه نخست سال ۱۴۰۴ حدود ۳۷ درصد مشترکان در گروه خوش‌مصرف قرار داشتند که این رقم در چهار ماهه نخست امسال به ۴۸ درصد افزایش یافته است.

سخنگوی آبفای استان تهران افزود: همزمان سهم مشترکان پرمصرف نیز کاهش پیدا کرده است؛ به‌طوری که در چهار ماهه نخست سال گذشته ۵۹ درصد مشترکان در گروه پرمصرف قرار داشتند و این میزان امسال به ۴۹ درصد رسیده است.

وی گفت: بنابراین سهم مشترکان پرمصرف حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است. همچنین سهم مشترکان بدمصرف نیز از چهار درصد در سال گذشته به سه درصد در سال جاری کاهش پیدا کرده است.

بخشی یکی از عوامل مؤثر در کاهش مصرف آب را توسعه استفاده از تجهیزات کاهنده دانست و گفت: تاکنون حدود سه میلیون قطعه تجهیزات کاهنده مصرف آب در منازل مشترکان تهران نصب شده است.

وی افزود: حدود ۵۳۲ هزار واحد خانگی و غیرخانگی نیز به تجهیزات کاهنده مصرف آب مجهز شده‌اند و نتایج این اقدام در قبوض و میزان مصرف مشترکان قابل مشاهده است.

سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران تصریح کرد: مشترکانی که تجهیزات کاهنده مصرف نصب کرده‌اند، حداقل ۲۰ درصد کاهش در حجم مصرف آب داشته‌اند و در برخی موارد این کاهش به ۴۰ تا ۵۰ درصد نیز رسیده است.

وی تأکید کرد: این موضوع علاوه بر کمک به حفظ منابع آب، موجب کاهش هزینه آب‌بهای خانوارها نیز شده است

بخشی در ادامه با اشاره به برنامه‌های توسعه‌ای شرکت آب و فاضلاب استان تهران گفت: در سال جاری نزدیک به ۷ هزار میلیارد تومان پروژه در بخش آب و فاضلاب در اختیار مردم تهران قرار خواهد گرفت.

وی افزود: توسعه زیرساخت‌های فاضلاب و استفاده مجدد از پساب از جمله محورهای اصلی این پروژه‌هاست و ظرفیت تولید پساب تصفیه‌خانه‌های تهران در سال جاری به حدود ۱۱۰ میلیون مترمکعب افزایش خواهد یافت.

سخنگوی آبفای استان تهران ادامه داد: این میزان پساب معادل حدود یک‌ونیم برابر ظرفیت سد لتیان است و افزایش تولید و استفاده از پساب می‌تواند نقش مهمی در کاهش فشار بر منابع آب شرب و تأمین آب مورد نیاز بخش‌های مختلف داشته باشد.

وی با بیان اینکه ظرفیت فعلی تصفیه‌خانه‌های فاضلاب تهران نیز قابل توجه است، گفت: توسعه شبکه جمع‌آوری و تصفیه فاضلاب و افزایش استفاده از پساب، از برنامه‌های جدی آبفای استان تهران در سال جاری است.

بخشی همچنین با اشاره به آمادگی نیروهای عملیاتی شرکت آب و فاضلاب استان تهران اظهار کرد: بیش از ۳۶۰ اکیپ امدادی و عملیاتی به‌صورت ۲۴ ساعته در استان تهران آماده خدمت‌رسانی هستند.

وی افزود: بخشی از این اکیپ‌ها در مناطق مختلف شهر تهران مستقر هستند و در حوزه‌های آب و فاضلاب، به‌محض دریافت گزارش حادثه از سوی شهروندان یا دستگاه‌های مختلف، در کوتاه‌ترین زمان وارد عملیات می‌شوند.

سخنگوی آبفای استان تهران تأکید کرد: طی حوادث و شرایط دشواری که در ماه‌های گذشته برای زیرساخت‌های حیاتی تهران ایجاد شد، نیروهای آب و فاضلاب بدون وقفه در محل حاضر شدند و عملیات ترمیم و بازسازی شبکه را انجام دادند.

وی با اشاره به خسارت‌های واردشده به شبکه آب تهران در جریان حوادث اخیر گفت: در یکی از مناطق تهران ۲۴ حادثه سنگین و شکستگی در خطوط با قطرهای ۸۰ تا ۵۰۰ میلی‌متر رخ داد که به دنبال آن بیش از ۱۶۳ مورد تعمیر و تعویض در شبکه و حدود ۴۲۰ انشعاب آب انجام شد.

بخشی افزود: در مجموع حدود هزار و ۴۷۰ مشترک تحت تأثیر این حوادث قرار گرفتند و خسارت برآوردشده در این منطقه نزدیک به ۴۹ میلیارد ریال بود.

وی ادامه داد: با وجود شدت حوادث و دشواری شرایط، نیروهای امداد و حوادث آبفا عملیات ترمیم و بازسازی شبکه را انجام دادند تا اختلال در تأمین آب مشترکان به حداقل برسد.

سخنگوی آبفای استان تهران همچنین با اشاره به حوادث رخ‌داده در مناطق دیگر گفت: در یکی دیگر از مناطق تهران نیز ۳۱ حادثه و ۲۹ شکستگی ثبت شد که برخی از آنها مربوط به خطوط حیاتی شبکه با قطرهای ۱۵۰ میلی‌متر بود.

سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران خاطرنشان کرد: کاهش محسوس سرانه مصرف آب و افزایش سهم مشترکان خوش‌مصرف نشان می‌دهد که همراهی مردم نتیجه داده است و این مسیر باید تا رسیدن به الگوی مصرف ۱۳۰ لیتر در شبانه‌روز ادامه پیدا کند.

بخشی پایان گفت: تهران همچنان شهری حساس از نظر منابع آب است، اما با تداوم مدیریت مصرف، توسعه زیرساخت‌ها، افزایش استفاده از پساب، اجرای پروژه‌های آب و فاضلاب و همراهی شهروندان می‌توان آینده‌ای مطمئن‌تر برای آب پایتخت رقم زد.

ذخایر سدهای تهران پاسخگوی روزهای آینده است

سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران با اشاره به وضعیت ذخایر آبی پایتخت اظهار کرد: روزهای گرم تابستان را پشت سر گذاشته‌ایم و در حال حاضر ذخایر سدهای تهران پاسخگوی نیاز روزهای آینده خواهد بود، اما این به معنای کنار گذاشتن سیاست‌های مدیریت مصرف نیست.

وی افزود: در حال حاضر حدود ۹۰ درصد ذخیره آبی موجود، به عنوان ذخیره استراتژیک برای روزهای سخت حفظ خواهد شد و نباید تصور کنیم با عبور از روزهای گرم تابستان، مسئله آب تهران پایان یافته است.

سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران با تأکید بر تداوم خشکسالی در سال‌های اخیر گفت: بارندگی‌های اخیر بخشی از کسری ذخایر سدهای لتیان و امیرکبیر را جبران کرده، اما وضعیت منابع در برخی سدهای تهران همچنان حداقلی است.

بخشی ادامه داد: مسئله مهم‌تر، وضعیت آبخوان‌ها و سفره‌های زیرزمینی تهران است. شش سال خشکسالی اثر قابل توجهی بر منابع زیرزمینی گذاشته و دشت‌هایی مانند شهریار همچنان جزو مناطق تشنه استان تهران محسوب می‌شوند.

وی تصریح کرد: در دشت ورامین نیز عمق چاه‌ها به حدود ۳۰۰ متر رسیده است و این وضعیت نشان می‌دهد حتی در صورت بهبود شرایط بارندگی، نباید از موضوع مدیریت مصرف و کاهش برداشت از منابع زیرزمینی غافل شویم.

سخنگوی آبفای استان تهران درباره پیش‌بینی بارش‌های پاییزی اظهار کرد: امیدواریم بارش‌های پاییزی خوبی در تهران و کشور رخ دهد و در نتیجه آن وضعیت سدهای استان به شرایط مطلوب برسد و حتی شاهد سرریز برخی سدها باشیم، اما نباید صرفاً بر اساس پیش‌بینی‌ها تصور کنیم که مشکل منابع آب برطرف شده است.

بخشی افزود: بارش‌های احتمالی نباید ما را دچار «سراب پرآبی» یا تصور نادرست از مناسب بودن ذخایر سدها کند؛ چراکه آثار شش سال خشکسالی همچنان بر منابع سطحی و زیرزمینی باقی است.

وی گفت: هر میزان که بتوانیم مصرف و توزیع آب در شبکه را کاهش دهیم، برداشت از سفره‌های زیرزمینی نیز کمتر خواهد شد و فرصت بیشتری برای احیای آبخوان‌ها فراهم می‌شود.

سخنگوی شرکت آب و فاضلاب استان تهران با اشاره به مشوق‌های در نظر گرفته‌شده برای مشترکان خوش‌مصرف گفت: بر اساس ابلاغ وزیر نیرو برای سال جاری، مشترکانی که مصرف آب خود را نسبت به دوره مشابه سال قبل ۲۰ درصد کاهش دهند، مشمول ۲۰ درصد تخفیف و پاداش خوش‌مصرفی خواهند شد.

وی افزود: همچنین مشترکانی که با هماهنگی آبفا نسبت به نصب تجهیزات کاهنده مصرف اقدام کنند و بتوانند حداقل ۳۰ درصد در مصرف آب کاهش ایجاد کنند، از ۳۰ درصد پاداش خوش‌مصرفی بهره‌مند خواهند شد.

قبض ۴.۳ میلیون تومانی به ۴۰۰ هزار تومان رسید

بخشی با ارائه نمونه‌ای از تأثیر نصب تجهیزات کاهنده مصرف و اصلاح رفتار مشترکان اظهار کرد: در یکی از موارد، یک مجتمع پنج‌واحدی پیش از نصب تجهیزات کاهنده، در هر دوره حدود ۱۶۷ هزار لیتر آب مصرف می‌کرد که متوسط مصرف هر واحد حدود ۲۱ هزار لیتر بود.

وی ادامه داد: پس از نصب تجهیزات کاهنده و آموزش مدیریت مصرف، میزان مصرف این مجتمع به حدود ۴۰ هزار لیتر در دوره کاهش یافت و متوسط مصرف هر واحد به حدود ۹ هزار لیتر رسید.

سخنگوی آبفای استان تهران گفت: در نتیجه این کاهش مصرف، قبض آب این مجتمع از حدود ۴ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان به حدود ۴۰۰ هزار تومان کاهش یافت.

بخشی نمونه دیگری از اثر مدیریت مصرف را مربوط به یک مجتمع هشت‌واحدی عنوان کرد و گفت: این مجتمع پیش از نصب تجهیزات کاهنده در هر دوره حدود ۱۸۷ هزار لیتر آب مصرف می‌کرد و متوسط مصرف هر واحد حدود ۱۹ هزار و ۵۰۰ لیتر بود.

وی افزود: پس از نصب تجهیزات کاهنده و اصلاح رفتار مصرفی، مصرف کل مجتمع به حدود ۱۰۰ هزار لیتر در دوره و متوسط مصرف هر واحد به حدود ۱۱ هزار و ۳۰ لیتر رسید.

به گفته وی، در نتیجه این تغییر، قبض آب این مجتمع از حدود ۲ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان به یک میلیون و ۱۰۰ هزار تومان کاهش پیدا کرد.

سخنگوی آبفای استان تهران با اشاره به همکاری شهرداری تهران در استفاده از منابع غیرمتعارف آب گفت: با همکاری شهرداری تهران، معاونت خدمات شهری و شورای شهر، ظرفیت‌های مناسبی برای استفاده حداکثری از پساب ایجاد شده است.

وی افزود: امروز استفاده از پساب تصفیه‌شده در فضای سبز تهران در حال توسعه است و هدف این است که منابع آب متعارف و باکیفیت برای تأمین آب شرب و بهداشتی شهروندان مورد استفاده قرار گیرد و آبیاری فضای سبز با پساب توسعه یابد.

بخشی تأکید کرد: در شرایط فعلی در هیچ نقطه‌ای از تهران آبیاری فضای سبز با آب شرب انجام نمی‌شود و توسعه زیرساخت‌های استفاده از پساب با جدیت دنبال می‌شود.

وی با اشاره به پروژه‌های جدید تصفیه‌خانه فاضلاب در تهران و شهرهای اقماری گفت: با اضافه شدن سه تصفیه‌خانه جدید و توسعه برخی تصفیه‌خانه‌های موجود، حدود ۳۰۳ هزار مترمکعب به ظرفیت تولید و استفاده از پساب در استان تهران اضافه خواهد شد.

سخنگوی آبفای استان تهران ادامه داد: پروژه‌هایی مانند تصفیه‌خانه شهر جدید پرند، توسعه تصفیه‌خانه شهرک غرب، تصفیه‌خانه‌های جنوب و همچنین طرح‌هایی مانند شهر آفتاب و خرگوش‌تپه در دستور کار قرار دارند.

وی افزود: با اجرای پروژه‌های جدید، ظرفیت استفاده از پساب در تهران افزایش پیدا خواهد کرد و بخشی از نیاز بخش فضای سبز و سایر مصارف غیرشرب از طریق منابع بازچرخانی‌شده تأمین می‌شود.

بخشی با بیان اینکه تهران در زمینه توسعه شبکه فاضلاب و تصفیه‌خانه‌ها در مسیر مناسبی قرار گرفته است، گفت: همزمانی توسعه خطوط جمع‌آوری فاضلاب با ساخت و توسعه تصفیه‌خانه‌ها از سیاست‌های اصلی آبفای استان تهران است.

وی افزود: با بهره‌برداری از پروژه‌های جدید تا پایان سال، ظرفیت تولید پساب در تهران حدود ۱۱۰ میلیون مترمکعب افزایش خواهد یافت.

سخنگوی آبفای استان تهران استفاده از دانش و فناوری داخلی را یکی از عوامل سرعت گرفتن اجرای پروژه‌های فاضلاب دانست و گفت: توان مهندسان و شرکت‌های داخلی نقش مهمی در توسعه تصفیه‌خانه‌های فاضلاب داشته و امروز شاهد سرعت مناسبی در اجرای این پروژه‌ها هستیم.

 کاهش فشار حداکثری در شبکه آب تهران در دستور کار نیست

بخشی در پاسخ به سوال خبرنگار اقتصادی خبرگزاری موج به موضوع مدیریت فشار شبکه آب تهران اظهار کرد: برنامه‌ای برای کاهش فشار حداکثری آب در تهران نداریم، بلکه فشار شبکه به شکل متعادل و هوشمند مدیریت می‌شود.

وی افزود: استفاده از سامانه‌های برخط و سیستم اسکادا برای مدیریت فشار و توزیع آب در تهران در دستور کار قرار دارد تا ضمن تأمین نیاز مشترکان، از برداشت و توزیع غیرضروری آب جلوگیری شود. 

سخنگوی آبفای استان تهران با اشاره به مجموع اقدامات انجام‌شده در حوزه مدیریت مصرف و شبکه گفت: در نتیجه مدیریت فشار، مدیریت توزیع، هوشمندسازی شبکه و همراهی شهروندان، مصرف آب تهران روزانه بین ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار مترمکعب نسبت به سال ۱۴۰۳ کاهش یافته است.

وی افزود: این میزان کاهش معادل یک تا یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون بطری نیم‌لیتری آب در هر شبانه‌روز است.

بخشی ادامه داد: در حال حاضر متوسط مصرف آب تهران حدود سه میلیون و ۳۰۰ هزار مترمکعب در شبانه‌روز، معادل سه میلیارد و ۳۰۰ میلیون لیتر است؛ در حالی که در سال ۱۴۰۳ رکورد مصرف بیش از چهار میلیون مترمکعب در شبانه‌روز ثبت شد.

وی در پاسخ دیگر خبرگزاری موج با اشاره به تغییر سهم منابع سطحی و زیرزمینی در تأمین آب تهران گفت: در سال‌های خشکسالی و سال گذشته که شرایط آبی تهران بسیار دشوار بود، حدود ۵۰ درصد آب مورد نیاز از منابع سطحی و ۵۰ درصد از منابع زیرزمینی تأمین می‌شد.

سخنگوی آبفای استان تهران افزود: اکنون با اجرای سیاست‌های مدیریت مصرف و استفاده بیشتر از منابع سطحی، سهم برداشت از منابع زیرزمینی به حدود ۳۵ درصد کاهش یافته است.

بخشی تأکید کرد: هرچه بتوانیم با مدیریت مصرف و همراهی مردم میزان توزیع و مصرف آب در شبکه را کاهش دهیم، امکان استفاده بیشتر از منابع سطحی و کاهش برداشت از آبخوان‌ها فراهم خواهد شد.

وی خاطرنشان کرد: هدف اصلی این است که با کاهش فشار بر منابع زیرزمینی، فرصت تنفس و احیای آبخوان‌های تهران فراهم شود؛ چراکه بهبود وضعیت سدها به تنهایی به معنای حل مسئله آب پایتخت نیست و حفاظت از منابع زیرزمینی باید همچنان در اولویت باشد.