، ویراست نهایی «برنامه تولید بهینه الگوی کشت گیاهان دارویی کشور سال ۱۴۰۵» منتشر شد. این برنامه به‌عنوان چهارمین جلد از مجموعه ملی الگوی کشت محصولات کشاورزی کشور، پس از برنامه‌های الگوی کشت محصولات زراعی، باغی و شیلات، برای نخستین‌بار به‌صورت مستقل به تدوین الگوی کشت گیاهان دارویی در سطح ملی و استانی اختصاص یافته است.

این سند ملی در قالب پروژه «مدیریت و فرآوری گیاهان دارویی کشور» با مسئولیت علمی و اجرایی مریم مکی‌زاده تفتی، عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، و با مشارکت متخصصان، پژوهشگران و مدیران بخش‌های مختلف وزارت جهاد کشاورزی تدوین شده است.

برنامه تولید بهینه الگوی کشت گیاهان دارویی، با رویکردی داده‌محور و مبتنی بر مطالعات علمی، مسیر توسعه هدفمند تولید این محصولات را در شرایط محدودیت منابع ترسیم می‌کند. در این برنامه، انتخاب گونه و رقم متناسب با شرایط اقلیمی، مدیریت بهره‌ور آب آبی و سبز، بهینه‌سازی مصرف نهاده‌ها، توسعه کشاورزی حفاظتی، ارتقای مکانیزاسیون، کاهش ضایعات و تکمیل زنجیره فرآوری و ارزش افزوده محصولات مورد توجه قرار گرفته است.

یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این برنامه، ارائه الگوی تولید و کشت گیاهان دارویی به تفکیک استان‌های کشور است که امکان تصمیم‌گیری دقیق‌تر برای تخصیص منابع، برنامه‌ریزی تولید و هدایت سرمایه‌گذاری در این حوزه را فراهم می‌کند. همچنین نیازهای زمانی و مکانی آب، نهاده‌ها، انرژی و سایر عوامل مؤثر بر تولید در شرایط اقلیمی و منابعی کشور در این سند تحلیل شده است.

این برنامه می‌تواند به‌عنوان مرجع تخصصی برای دستگاه‌های اجرایی، سازمان‌های جهاد کشاورزی استان‌ها، مراکز تحقیقاتی، دانشگاه‌ها، شرکت‌های دانش‌بنیان، سرمایه‌گذاران و بهره‌برداران بخش گیاهان دارویی مورد استفاده قرار گیرد و زمینه حرکت از تولید پراکنده به سمت تولید برنامه‌ریزی‌شده، اقتصادی و مبتنی بر مزیت‌های منطقه‌ای را فراهم کند.

اجرای این الگو، با تکیه بر پایش مستمر داده‌های تولید و استفاده از سامانه‌های تصمیم‌یار الگوی کشت، ظرفیت افزایش بهره‌وری آب و زمین، توسعه صنایع فرآوری، ارتقای درآمد بهره‌برداران و تقویت جایگاه محصولات گیاهان دارویی ایران در بازارهای داخلی و خارجی را ایجاد خواهد کرد.

انتشار این سند، گامی عملی برای پیوند میان پژوهش، سیاست‌گذاری و اجرا در حوزه گیاهان دارویی است و می‌تواند مسیر توسعه تولید رقابت‌پذیر و دانش‌بنیان این بخش را در کشور تسهیل کند.