، معاملات بورس تهران در روز شنبه ۱۰ مرداد با برتری نسبی عرضه‌کنندگان و افزایش احتیاط معامله‌گران دنبال شد؛ روندی که موجب شد شاخص کل با افت ۲۰ هزار و ۴۳۱ واحدی تا سطح پنج میلیون و ۵۴ واحد عقب‌نشینی کند.

با این حال، حفظ کانال پنج میلیون واحدی را می‌توان مهم‌ترین دستاورد بازار در نخستین روز هفته دانست؛ سطحی که طی روزهای اخیر به یکی از مهم‌ترین مرزهای روانی و تکنیکال بورس تبدیل شده است.

در مقابل، شاخص کل هم‌وزن مسیر متفاوتی را پیمود و با رشد ۶۷۰۲ واحدی به یک میلیون و ۴۳۹ هزار واحد رسید. واگرایی میان شاخص کل و هم‌وزن نشان می‌دهد فشار فروش بیش از همه بر نمادهای بزرگ و شاخص‌ساز متمرکز بوده، در حالی که بخش قابل توجهی از شرکت‌های کوچک و متوسط عملکرد متعادل‌تر و حتی مثبتی را تجربه کرده‌اند.

آمار معاملات نیز تصویری دوگانه از وضعیت بازار ارائه می‌دهد. از یک سو بیش از ۷۰۶ هزار معامله در بورس انجام شد و ارزش معاملات در سطح بالاتر از ۲۷ هزار میلیارد تومان باقی ماند که نشان می‌دهد نقدشوندگی بازار همچنان در وضعیت قابل قبولی قرار دارد. از سوی دیگر، خروج بیش از هزار و ۴۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی از بازار، بیانگر تداوم بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران خرد و ترجیح آنها به کاهش ریسک در شرایط کنونی است.

در پایان معاملات، ۵۴ درصد از نمادهای بورسی در محدوده مثبت بسته شدند؛ آماری که در نگاه نخست با افت شاخص کل همخوانی ندارد، اما دلیل آن وزن بالای شرکت‌های بزرگ در محاسبه شاخص است. افت نمادهای شاخص‌سازی مانند فملی، شپنا، شبندر، پارسان، وغدیر، شپدیس و تاپیکو، اثر قابل توجهی بر شاخص کل گذاشت و اجازه نداد رشد بخش بزرگی از نمادهای کوچک‌تر به افزایش نماگر اصلی بازار منجر شود.

یکی از مهم‌ترین نشانه‌های ضعف معاملات شنبه، ادامه فشار فروش در صندوق‌های اهرمی بود. این صندوق‌ها که طی هفته‌های اخیر نیز با صف‌های فروش مواجه بودند، بار دیگر با عرضه‌های سنگین روبه‌رو شدند و همین موضوع به تشدید فضای احتیاط در کل بازار دامن زد. تداوم این وضعیت نشان می‌دهد بخشی از فعالان بازار همچنان تمایلی به پذیرش ریسک‌های بالاتر ندارند و ترجیح می‌دهند تا روشن‌تر شدن چشم‌انداز سیاسی، از موقعیت‌های پرریسک فاصله بگیرند.

بازار فرابورس نیز همسو با بورس تهران روز کم‌رمقی را پشت سر گذاشت و شاخص آن با افت ۳۰ واحدی در سطح ۴۰ هزار و ۹۳۷ واحد ایستاد؛ موضوعی که نشان می‌دهد فضای منفی محدود به بورس نبوده و کلیت بازار سرمایه را دربر گرفته است.

به نظر می‌رسد مهم‌ترین عامل اثرگذار بر روند معاملات، افزایش ریسک‌های سیاسی و کمرنگ شدن امیدها به پیشرفت مذاکرات باشد. تجربه ماه‌های گذشته نیز نشان داده است که بورس تهران در مقاطع افزایش نااطمینانی‌های سیاسی، بیش از هر عامل دیگری نسبت به اخبار و تحولات بیرونی واکنش نشان می‌دهد. در چنین شرایطی سرمایه‌گذاران خرد معمولاً با احتیاط بیشتری معامله می‌کنند و بخشی از منابع خود را از بازار خارج می‌سازند؛ اتفاقی که امروز نیز در قالب خروج سنگین پول حقیقی خود را نشان داد.

با این حال، حفظ سطح پنج میلیون واحدی را نمی‌توان نادیده گرفت. اگرچه شاخص کل با فشار فروش مواجه شد، اما عدم از دست رفتن این کانال می‌تواند از منظر روانی اهمیت زیادی داشته باشد و در صورت کاهش ریسک‌های سیاسی یا انتشار اخبار مثبت، زمینه بازگشت تقاضا را فراهم کند. در مقابل، تداوم نااطمینانی‌های موجود و ادامه خروج سرمایه‌های حقیقی می‌تواند این حمایت مهم را در روزهای آینده با چالش جدی‌تری مواجه کند.

در مجموع، معاملات نخستین روز هفته نشان داد بازار سرمایه همچنان بیش از آنکه به متغیرهای بنیادی شرکت‌ها واکنش نشان دهد، تحت تاثیر فضای سیاسی و انتظارات سرمایه‌گذاران حرکت می‌کند. تا زمانی که چشم‌انداز روشنی از تحولات سیاسی و مذاکرات شکل نگیرد، احتمالاً نوسانات کوتاه‌مدت و رفتار محتاطانه معامله‌گران همچنان ویژگی اصلی بورس تهران خواهد بود.