، سید ابو محمد هاشمی، مجری طرح توسعه صنعت گوهرسنگ کشور در حاشیه سومین دوره مسابقات ملی آزاد مهارت گوهرتراشی در جمع خبرنگاران  اظهار کرد: صنعت گوهرسنگ با سایر صنایع تفاوت اساسی دارد، زیرا یک «هنر-صنعت» محسوب می‌شود؛ صنعتی که در آن هنر و فناوری در کنار یکدیگر قرار گرفته و زنجیره‌ای کامل از اکتشاف، استخراج، فرآوری، تراش، تولید تجهیزات، تجارت و گردشگری گوهرسنگ را در بر می‌گیرد.

وی افزود: زمانی که از صنعت گوهرسنگ سخن می‌گوییم، در واقع از یک اکوسیستم به‌هم‌پیوسته صحبت می‌کنیم که از مرحله استخراج تا عرضه محصول نهایی در بازارهای داخلی و بین‌المللی را شامل می‌شود و هر یک از این حلقه‌ها در ایجاد ارزش اقتصادی نقش‌آفرین هستند.

 ایجاد ارزش افزوده تا ۷۰۰ درصد با تراش گوهرسنگ

هاشمی با تأکید بر نقش فرآوری در توسعه این صنعت گفت: بیشترین ارزش افزوده در حوزه گوهرسنگ به مرحله تراش مربوط می‌شود؛ به‌گونه‌ای که یک سنگ خام پس از فرآوری و تراش، بسته به نوع آن، می‌تواند بین ۱۰۰ تا ۷۰۰ درصد افزایش ارزش پیدا کند.

وی ادامه داد: به عنوان نمونه، گارنت دمانتوئید که در جنوب استان کرمان استخراج می‌شود، پس از تراش در بازارهای جهانی تا پنج دلار به ازای هر قیراط معامله می‌شود و همین موضوع اهمیت توسعه صنایع فرآوری را نشان می‌دهد.

مجری طرح توسعه صنعت گوهرسنگ کشور تصریح کرد: هدف اصلی ما افزایش ارزش افزوده از طریق تلفیق هنر و صنعت و تبدیل ظرفیت‌های معدنی به محصولات صادرات‌محور است.

هاشمی با اشاره به برگزاری سومین دوره مسابقات ملی آزاد مهارت گوهرتراشی اظهار کرد: این مسابقات در رشته‌های مختلف از جمله تراش فست، دامبله و کاروینگ برگزار می‌شود و هنرمندان و تراشکاران از سراسر کشور در آن حضور دارند.

وی افزود: فیروزه ایرانی که یکی از مهم‌ترین گوهرسنگ‌های بومی کشور محسوب می‌شود، جایگاه ویژه‌ای در این مسابقات دارد.

به گفته وی، شعار این دوره از مسابقات «تراش بازارمحور» انتخاب شده است تا علاوه بر ارتقای مهارت نیروی انسانی، زمینه اتصال تولیدکنندگان داخلی به بازارهای جهانی فراهم شود.

 هدف‌گذاری برای کسب سهم ۲ درصدی بازار جهانی گوهرسنگ

مجری طرح توسعه صنعت گوهرسنگ کشور در پاسخ به سوال خبرنگار اقتصادی خبرگزاری موج با اشاره به اهداف سند ملی توسعه گوهرسنگ اظهار کرد: این سند از سال ۱۴۰۰ اجرایی شده و بر پایه شش راهبرد کلان تدوین شده است که یکی از مهم‌ترین آنها توسعه منابع انسانی و اصلاح ساختار آموزشی این صنعت است.

وی افزود: بر اساس اهداف تعیین‌شده، ایران باید تا افق ۱۴۱۰ به سهم دو درصدی بازار جهانی گوهرسنگ دست یابد.

هاشمی خاطرنشان کرد: ارزش بازار جهانی جواهرات، شامل گوهرسنگ، فلزات گران‌بها و الماس، سالانه حدود یک هزار و ۲۰۰ میلیارد دلار برآورد می‌شود و در بخش گوهرسنگ نیز ظرفیت قابل توجهی برای افزایش سهم ایران وجود دارد.

وی ادامه داد: در ابتدای اجرای سند، سهم ایران کمتر از یک‌دهم درصد برآورد می‌شد، اما برآوردهای فعلی نشان می‌دهد کشور تا پایان سال ۱۴۰۵ به حدود یک درصد از بازار هدف نزدیک شده است، هرچند هنوز آمار نهایی در دست تدوین است.

 شناسایی ۷ هزار و ۵۰۰ تراشکار در کشور

هاشمی در پاسخ دیگر خبرگزاری موج با اشاره به توسعه آموزش‌های تخصصی در این صنعت گفت: تاکنون حدود ۷ هزار و ۵۰۰ تراشکار در رشته‌های مختلف گوهرسنگ در سراسر کشور شناسایی شده‌اند و آموزش‌های تخصصی تراش فست و کاروینگ در مراکز آموزشی استان‌ها توسعه یافته است.

وی افزود: تجهیز کارگاه‌های آموزشی و تربیت نیروی انسانی متخصص از مهم‌ترین اقدامات انجام‌شده در اجرای سند توسعه گوهرسنگ به شمار می‌رود.

مجری طرح توسعه صنعت گوهرسنگ کشور با بیان اینکه اجرای این سند یک برنامه فرابخشی است، اظهار کرد: در اجرای سند توسعه گوهرسنگ، هشت وزارتخانه و بیش از ۲۰ سازمان و نهاد دولتی و غیردولتی مشارکت دارند و هر یک مسئولیت بخشی از برنامه‌ها را بر عهده گرفته‌اند.

 صادرات گوهرسنگ همچنان آمار رسمی ندارد

هاشمی درباره وضعیت صادرات این صنعت نیز گفت: در حال حاضر آمار رسمی صادرات گوهرسنگ اعلام نمی‌شود، زیرا بخش قابل توجهی از مبادلات این حوزه از طریق تجارت چمدانی انجام می‌شود و همین موضوع احصای دقیق آمار را با دشواری مواجه کرده است.

وی افزود: همزمان همکاری‌های مناسبی با وزارت صنعت، معدن و تجارت برای ثبت اطلاعات در سامانه جامع تجارت آغاز شده و با تکمیل این زیرساخت‌ها امکان ارائه آمار دقیق فراهم خواهد شد.

وی در پاسخ دیگر خبرگزاری موج درباره سومین دوره مسابقات ملی آزاد مهارت گوهرتراشی نیز گفت: مرحله نهایی این رقابت‌ها از ۲۱ تا ۲۳ مهرماه در شهر جهانی صنایع‌دستی انگشتر، شهر مقدس قم، برگزار می‌شود.

هاشمی ادامه داد: تاکنون بیش از ۳۰۰ اثر به دبیرخانه مسابقات ارسال شده که از این تعداد، حدود ۲۵۰ اثر در مرحله داوری مقدماتی قرار دارد و برگزیدگان برای حضور در مرحله حضوری مسابقات انتخاب خواهند شد.

مجری طرح توسعه صنعت گوهرسنگ کشور درباره میزان تولید گوهرسنگ در ایران نیز اظهار کرد: با وجود سابقه تاریخی ایران در این حوزه، صنعت گوهرسنگ همچنان صنعتی نوپا است و آمارهای موجود نیازمند تکمیل و به‌روزرسانی است.

وی افزود: در همین راستا، طرح پژوهشی مشترکی با دانشگاه شهید بهشتی در حال اجراست و نتایج نهایی آن پس از پایان مسابقات ملی گوهرتراشی رونمایی خواهد شد.

هاشمی تأکید کرد: پس از تکمیل این پژوهش، آمار دقیق تولید، تجارت و ارزش بازار گوهرسنگ کشور منتشر خواهد شد و زمینه برای سیاست‌گذاری دقیق‌تر و توسعه صادرات این صنعت فراهم می‌شود.