، حسین سیمایی،‌ وزیر علوم، تحقیقات و فناوری ایران با اشاره به چالش‌های فرامرزی چون تغییرات اقلیمی، بحران منابع آب و انرژی، امنیت غذایی و تحولات هوش مصنوعی، همکاری‌های علمی منسجم را «ضرورتی حیاتی برای آینده نوع انسان» خواند و بر ظرفیت‌های بی‌بدیل تمدنی و دانشگاهی کشورهای عضو سازمان شانگهای تأکید کرد.

سیمایی در ادامه با افشای واقعیت تلخ حملات نظامی، تخریب و ترور دانشگاه‌ها و دانشمندان ایرانی در یک سال اخیر، نهادهای علمی و فرهنگی را خط قرمز هرگونه جنگ و ستیز خواند و تأکید کرد که دانشگاه‌ها به جای قربانی منازعات، باید پناهگاه امن اندیشه، گفت‌وگو و امید باشند.

وزیر علوم ایران با طرح این پرسش بنیادین که «آیا جامعه جهانی اجازه خواهد داد اصیل‌ترین کانون‌های تمدنی قربانی خشونت شوند؟»، از جامعه علمی جهان و سازمان‌های بین‌المللی خواست تا در دفاع از صیانت و امنیت دانشگاه‌ها، دانشمندان و مراکز علمی، موضعی روشن‌تر، مسئولانه‌تر و قاطع اتخاذ کنند و هشدار داد که «امنیت دانشگاه‌ها، امنیت آینده بشریت است.»

سیمایی با بیان اینکه «ما اساتید و پژوهشگرانی را از دست دادیم که زندگی خود را وقف آموزش و گسترش مرزهای دانش کرده بودند»، خاطرنشان ساخت که دانشگاه ایران فقط متعلق به یک کشور نیست و «فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌های کشور ما در سراسر جهان مشغول تحقیق و کارند.» وی تأکید کرد که تعرض به دانشگاه‌های ایران، تعرض به کل جامعه علمی جهان محسوب می‌شود و سکوت در برابر این حملات، تداوم خشونت علیه علم و تمدن را به همراه خواهد داشت.

وزیر علوم ایران در ادامه با ترسیم افقی روشن از آینده همکاری‌های علمی، از دانشگاه تمدنی جندی‌شاپور به عنوان میراثی کهن و افتخارآمیز برای ایران یاد کرد و علم را زمانی ارزشمند و اثرگذار دانست که در مسیر خدمت به انسان، جامعه و پیشرفت قرار گیرد.

سیمایی با تأکید بر ظرفیت‌های کم‌نظیر تمدنی و دانشگاهی کشورهای عضو سازمان شانگهای در حوزه‌های هوش مصنوعی، علوم پایه، مواد نوین و سلامت عمومی، بر لزوم تبدیل این مزیت‌های متنوع به شبکه‌ای از همکاری‌های مسئله‌محور تأکید کرد و خاطرنشان ساخت که معیار موفقیت دانشگاه‌ها در آینده، نه فقط تولید دانش محض، بلکه «تأثیر بر کیفیت زندگی مردم» خواهد بود.

سیمایی در پایان با ارائه چشم‌اندازی نو از دیپلماسی علمی، پیشنهاد کرد که سازمان همکاری شانگهای به الگویی موفق از همگرایی مسئله‌محور تبدیل شود؛ الگویی که در آن دانش، پلی میان ملت‌ها و عاملی برای توسعه پایدار، رفاه و ساختن آینده‌ای امن‌تر و انسانی‌تر باشد و اعلام کرد که جمهوری اسلامی ایران با تمام ظرفیت‌های علمی و دانشگاهی خود آماده مشارکت فعال در این مسیر است.

دهمین اجلاس وزیران آموزش و علوم شانگهای با هدف بررسی راه‌های توسعه همکاری‌های چندجانبه آموزشی و فناوری در منطقه، تا فردا در مینسک ادامه خواهد یافت.