میرسامان پیشوایی، مشاور رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری موج درباره آخرین وضعیت حمایت‌های صندوق از توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر اظهار کرد: صندوق توسعه ملی برای نخستین بار وارد حوزه سرمایه‌گذاری مستقیم در بخش انرژی‌های تجدیدپذیر و برخی طرح‌های بالادستی شده است. پیش از این، صندوق صرفاً امکان اعطای تسهیلات از طریق بانک‌های عامل را داشت، اما با اصلاح برخی رویه‌ها و با هدف تسریع در توسعه زیرساخت‌های انرژی، زمینه ورود مستقیم به این حوزه فراهم شد.

وی با اشاره به برنامه احداث ۱۵ هزار مگاوات نیروگاه خورشیدی و بادی در کشور افزود: برای اجرای این طرح‌ها مجموعاً ۴.۳ میلیارد دلار تعهد سرمایه‌گذاری از سوی صندوق توسعه ملی در نظر گرفته شده که تاکنون حدود ۲.۱ میلیارد دلار آن محقق شده است.

پیشوایی با بیان اینکه بخشی از پروژه‌ها وارد مدار بهره‌برداری شده‌اند، گفت: در حال حاضر هزار و صد مگاوات برق خورشیدی به شبکه برق کشور اضافه شده و برنامه‌ریزی شده است که تا پایان تیرماه نیز حدود یک‌هزار و ۵۰۰ مگاوات دیگر به ظرفیت تولید برق کشور تا آخر تیرماه سال جاری افزوده شود.

وی ادامه داد: بخشی از منابع مالی مورد نیاز توسط وزارت نیرو تأمین شده و تجهیزات مورد نیاز نیز وارد یا در داخل کشور تولید شده است. این تجهیزات در اختیار متقاضیان اجرای طرح‌ها قرار می‌گیرد تا روند احداث نیروگاه‌ها با سرعت بیشتری دنبال شود.

مشاور رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی تأکید کرد: سیاست دولت از ابتدا بر این بوده که نیروگاه‌های خورشیدی در نهایت در اختیار بخش خصوصی قرار گیرند و هیچ نیروگاهی به صورت دائمی تحت مالکیت دولت باقی نخواهد ماند.

وی توضیح داد: دولت و صندوق توسعه ملی در مرحله ساخت و تأمین مالی پروژه‌ها نقش‌آفرینی می‌کنند، اما پس از بهره‌برداری و ایجاد درآمد، نیروگاه‌ها به بخش خصوصی واگذار خواهند شد و بازگشت منابع صندوق نیز از محل درآمد حاصل از فروش برق انجام می‌شود.

چرا دولت توسعه نیروگاه‌های خورشیدی را انتخاب کرد؟

پیشوایی با تشریح دلایل تمرکز دولت بر توسعه انرژی خورشیدی گفت: نخستین دلیل، سرعت بالای احداث و راه‌اندازی نیروگاه‌های خورشیدی در مقایسه با سایر نیروگاه‌هاست. کشور برای جبران ناترازی برق نیازمند راهکاری سریع بود و انرژی خورشیدی این امکان را فراهم می‌کند.

وی افزود: دومین مزیت، اقتصادی بودن تولید برق خورشیدی است؛ به‌گونه‌ای که امروزه برق خورشیدی در بسیاری از نقاط جهان ارزان‌ترین شیوه تولید برق محسوب می‌شود.

به گفته وی، سادگی بهره‌برداری و امکان حضور گسترده بخش خصوصی از دیگر مزیت‌های این حوزه است. همچنین بخشی از ظرفیت پیش‌بینی شده به نیروگاه‌های پشت‌بامی و انشعابی اختصاص دارد که با مشارکت مستقیم مردم اجرا خواهد شد.

مشاور رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی ادامه داد: توسعه نیروگاه‌های خورشیدی از منظر پدافند غیرعامل نیز اهمیت بالایی دارد؛ زیرا پراکندگی این نیروگاه‌ها در سطح کشور موجب افزایش تاب‌آوری شبکه برق و کاهش آسیب‌پذیری آن در شرایط بحرانی می‌شود.

پیشوایی با اشاره به یکی از چالش‌های انرژی خورشیدی گفت: طبیعتاً تولید برق خورشیدی در ساعات شب امکان‌پذیر نیست، اما استفاده از سامانه‌های ذخیره‌سازی و باتری می‌تواند این محدودیت را تا حد زیادی برطرف کند و برق تولیدی در ساعات روز را برای مصرف شب ذخیره کند.

وی تأکید کرد: توسعه انرژی خورشیدی تنها یکی از راهکارهای رفع ناترازی برق کشور است و همزمان اقدامات گسترده‌ای در حوزه نیروگاه‌های حرارتی و سیکل ترکیبی نیز در حال انجام است.

مشاور رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی از مکاتبات اخیر صندوق با بانک مرکزی برای تسهیل و جبران خسارت به واحدهایی که دچار آسیب در جنگ شدند پرداخت و گفت: یکی از اقدامات مهم صندوق، کاهش برخی موانع مالی و تسهیل فرآیند تأمین مالی پروژه‌ها بوده است به همین منظور مصوبه 300 میلیارد دلاری از محل منابع صندوق است که بتوانند با سرعت بیشتری وارد اجرای طرح‌ها شود.

وی افزود: در دوره ساخت نیروگاه‌ها، صندوق انتظار بازپرداخت منابع را ندارد و پس از آغاز بهره‌برداری و ایجاد درآمد، فرآیند بازگشت سرمایه آغاز می‌شود.

پیشوایی با اشاره به ابعاد گسترده برنامه توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر کشور اظهار کرد: اجرای ۱۵ هزار مگاوات نیروگاه خورشیدی و بادی از جمله طرح‌های بزرگ و کم‌نظیر در سطح جهان محسوب می‌شود که با مشارکت دولت، بخش خصوصی و متخصصان داخلی در حال اجراست.

وی خاطرنشان کرد: این پروژه علاوه بر افزایش ظرفیت تولید برق کشور، موجب اشتغال‌زایی گسترده، توسعه دانش فنی، ارتقای توان مهندسی داخلی و شکل‌گیری زنجیره ارزش در صنعت انرژی‌های تجدیدپذیر خواهد شد.

مشاور رئیس هیأت عامل صندوق توسعه ملی در پایان تصریح کرد: توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر در راستای سیاست‌های کلان کشور و تأکیدات مقام معظم رهبری در زمینه رشد تولید، سرمایه‌گذاری و توسعه زیرساخت‌های انرژی دنبال می‌شود و نقش مهمی در کاهش ناترازی برق و افزایش امنیت انرژی کشور خواهد داشت.