در سال‌های اخیر دنیای آموزش تحت تأثیر تحولاتی شگرف از چهاردیواری‌های فیزیکی فراتر رفته و در پهنه بی‌کران فضای مجازی گسترانیده شده است دگردیسی عمیقی که ابتدا با بیماری قرن/ کرونا آغاز شد و اکنون تحت تأثیر رویدادهای جهانی و جنگ‌ها، کلاس‌های درس را به محیطی فرامرزی بدل کرده است‌.

در این جغرافیای نوین هر دانش‌اموز نه صرفاً یک یادگیرنده بلکه جهانی منحصربه‌فرد باافکار تجربیات و سبک‌های یادگیری متفاوت است و معلم در این اقیانوس مواج اطلاعات نقش حیاتی هدایتگر کهکشان اندیشه‌ها را ایفا می‌کند.

با توجه به اینکه موقعیت‌های یادگیری چه حضوری و چه مجازی اصالتا یک موقعیت ارتباطی هستند، معلم همچون ناخدای سفینه‌ای است که در میان سیاره‌های پرشمار دانش‌موزان حرکت کرده و باید با ابزارهای در دسترس سبدی متنوع از محتواها را برای پاسخگویی به سبک‌های مختلف یادگیری اعم از دیداری، شنیداری و عملی ارائه دهد.

این در حالی است که هر ذهن، مفاهیم را از دریچه جهان شخصی خود تفسیر می‌کند و معلم باید با پرسشگری هوشمندانه و بازخوردهای دقیق فاصله‌های ادراکی را پر کند.

در این مسیر چالش‌های جدی نظیر محرومیت از زبان بدن و لحن صدا در فضای انلاین، درک احساسات و ایجاد حس صمیمیت را دشوارتر کرده است، مضاف بر اینکه شکاف دیجیتالی و نابرابری در دسترسی به سخت‌افزار و اینترنت وظیفه‌ی معلم را در یافتن راه‌حل‌های جبرانی سنگین‌تر می‌کند با این حال معلم آگاه با استراتژی‌هایی چون فردی‌سازی مسیر یادگیری طراحی پروژه‌های مشارکتی و ایجاد جامعه‌ای مجازی که در ان دانش‌اموزان احساس تعلق و امنیت کنندفراتر از یک انتقال‌دهتده صرف اطلاعات در نقش تسهیل‌گر و مشاور ظاهر می‌شود.

اگرچه در آینده هوش مصنوعی می‌تواند در تحلیل داده‌ها به یاری آموزش بیاید اما قلب تپنده کلاس درس همچنان همان هدایتگر انسانی است که با درک ظرافت‌های جهان هر دانش‌اموز او را به سوی شکوفایی رهنمون می‌شود.

این نقش ستودنی معلمان دلسوز ایران‌زمین به‌ویژه در ایامی که به نام مبارکشان مزین شده شایسته عمیق‌ترین تقدیرهاست. دست همه‌ی معلمان توانمند دلسوز و راهگشا را می‌بوسم و برای معلم و برای ایران روزهایی لبریز از امید ارزو می‌کنم تا همچنان با پرورش نسل‌های پویا متخصص و اندیشمند معمار آینده‌ای باشند که ریشه در اصالت گذشته دارد.

اعظم موسوی – فعال فرهنگی