، ناتو بر این فرض بنا شده است که حمله به یک عضو، حمله به همه است. دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا اما این شرط را گذاشته است: «اگر در جنگ من به من کمک نکنید، ممکن است در جنگ شما حاضر نشوم. چارچوب دفاعی متقابل ناتو در مورد ایران، جنگی که دور از قلمرو این اتحاد در حال وقوع است، در واقع صدق نمی‌کند. اما می‌تواند ناقوس مرگ قدرتمندترین و مهمترین ائتلاف هشت دهه گذشته باشد.»

به نقل از پایگاه خبری آکسیوس، ترامپ و تیمش از چندین متحد ناتو به دلیل جلوگیری از کمک لجستیکی ایالات متحده یا دسترسی به حریم هوایی یا پایگاه‌های نظامی خود برای انجام حملات علیه ایران، خشمگین شده‌اند. ترامپ آنها را به دلیل امتناع از پیوستن به جنگ برای بازگشایی تنگه هرمز «بزدل» نامیده است.

مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا نیز گفت که دولت اکنون «باید ارزش ناتو را دوباره بررسی کند» و ترامپ گفت که ممکن است به طور کامل از آن خارج شود.

متحدان نیز متوجه شده‌اند که ترامپ جنگ را بدون نظر آنها یا هیچ چارچوب قانونی بین‌المللی آغاز و بحران تنگه هرمز را ایجاد کرده است؛ بحرانی که اکنون خواستار حل آن از سوی اروپایی‌هاست.

اما همه این رویدادها ماه‌ها پس از آن رخ می‌دهد که ترامپ تهدید کرد گرینلند جزئی از قلمرو دانمارک را تصرف و بر هر متحد دیگری که مانع او شود، تعرفه وضع خواهد کرد. این یکی از چندین بحران وجودی فزاینده برای ناتو بود که در طول دو دوره ریاست جمهوری ترامپ به وجود آمد و سپس فروکش کرده است.

«توماس رایت» از موسسه بروکینگز خاطرنشان می‌کند که متحدان آمریکا تا حدی با دنبال کردن روابط شخصی با ترامپ و از طریق سازش‌های مختلف، مانند موافقت با خرید سلاح‌های آمریکایی برای اوکراین در حالی که ترامپ از ارائه آنها خودداری کرد، تاکنون توانسته‌اند از این مخمصه عبور کنند.

با این حال، مساله گرینلند و اکنون ایران، رهبران اروپایی را مجبور کرده‌ است تا با نیاز به یک معماری امنیتی که بتواند بدون ستون آمریکا پابرجا بماند، روبه‌رو شوند.

«الکسی پوشکوف»، عضو کمیته قانون اساسی شورای فدراسیون روسیه، اظهار داشت که شکاف‌های درون ناتو به عمق بی‌سابقه‌ای در تاریخ این ائتلاف رسیده است.

این سناتور در کانال تلگرام خود نوشت: «ناتو در زمانی که به اوج گسترش تاریخی خود رسیده است، شدیدترین بحران داخلی تاریخ خود را تجربه می‌کند، در حالی که صحبت از فروپاشی ناتو دیگر اغراق نیست، می‌بینیم که اختلافات درون این ائتلاف به عمقی رسیده است که در تاریخ مدرن دیده نشده و از فروپاشی آن خبر می‌دهد.»

پوشکوف افزود که بحران درون این ائتلاف الگوی ژئوپلیتیکی را تأیید می‌کند که در آن امپراتوری‌ها به محض رسیدن به اوج قدرت خود، شروع به زوال می‌کنند.

«دونالد ترامپ»، رئیس جمهور آمریکا، چهارشنبه گذشته در مصاحبه‌ای با روزنامه تلگراف اظهار داشت که پس از امتناع این ائتلاف از شرکت در عملیات علیه ایران، به طور جدی در حال بررسی خروج ایالات متحده از ناتو است. ترامپ گفت که او همیشه ناتو را یک «ببر کاغذی» می‌دانسته و اشاره کرد که روسیه نیز از این موضوع آگاه است.

«ایوو دالدر» سفیر سابق آمریکا در ناتو معتقد است، حتی اگر اروپایی‌ها به تعهدات جدید خود در مورد هزینه‌های نظامی پایبند باشند، چندین سال طول می‌کشد تا بتوانند «در برابر روسیه دفاع کنند و آن را بازدارند» و شاید یک دهه طول بکشد تا بتوانند به طور کامل جایگزین ایالات متحده شوند.

وی ادعا کرد: «ناتو همچنان عملیاتی است و آماده است تا به هرگونه تهدید فوری، مانند حمله پهپادی پاسخ دهد.»

دالدر ادامه داد: «سوال بزرگ این است که فرض کنیم یک حمله مسلحانه واقعی به ناتو رخ داده است. آیا دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا تصمیم سیاسی برای کمک به آن متحد خواهد گرفت؟»

فایننشال تایمز نیز نوشته بود، ترامپ خشمگین تهدید کرده است که اگر متحدان اروپایی از کمک به باز کردن تنگه هرمز خودداری کنند، فروش سلاح به اوکراین از طریق ناتو را متوقف خواهد کرد.

در حالی که ترامپ بار دیگر خروج از ناتو را مطرح می‌کند، گفته که هیچ رئیس جمهوری نمی‌تواند بدون کنگره از ناتو خارج شود. با این حال، دالدر می‌گوید، اگر ترامپ تصمیم به آزمایش آن بگیرد، دادگاه‌ها می‌توانند به خوبی از ترامپ حمایت کنند.

صرف‌نظر از این، بدون تعهد تزلزل‌ناپذیر ایالات متحده به بند دفاع متقابل ماده ۵، ناتو از قبل به طور قابل توجهی ضعیف شده است. همانطور که پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا در پاسخ به اینکه آیا ایالات متحده هنوز به ماده ۵ پایبند است، گفت: «اگر کشورهایی دارید که مایل به ایستادن در کنار شما نیستند، اتحاد چندانی نخواهید داشت.»

این در حالی است که «مارک روته»، دبیرکل ناتو، در حال آماده شدن برای دیدار با رئیس جمهور آمریکا در هفته آینده است، اقدامی که زمینه را برای گفت‌وگویی احتمالاً پرتنش پس از انتقاد مکرر ترامپ از متحدان ناتو به دلیل آنچه که او حمایت ضعیف آنها از جنگ در ایران می‌داند، فراهم می‌کند.

پالتیکو روز شنبه (۴ آوریل ۲۰۲۶) گزارش داد که طبق اطلاعیه‌ای از دفتر روته در رسانه‌های اجتماعی، قرار است روته روز چهارشنبه برای دیدار با ترامپ به واشنگتن سفر کند. او همچنین با مارکو روبیو، وزیر امور خارجه و پیت هگست، وزیر دفاع، دیدار خواهد کرد.

این دیدار چند روز پس از آن صورت می‌گیرد که ترامپ اعلام کرد ایده خروج ایالات متحده از ناتو «به هیچ وجه قابل تجدیدنظر نیست»، تهدیدی که می‌تواند یکی از مهمترین اتحادهای نظامی جهان را تضعیف کند.

از زمان وقوع جنگ در ایران، ترامپ به شدت از ناتو و متحدان اروپایی آن به دلیل عدم تمایلشان به حمایت از عملیات نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل انتقاد کرده است. خشم او به ویژه از عدم مداخله متحدان برای کمک در تنگه هرمز بیشتر شد.

پیشنهاد ترامپ در مورد احتمال خروج ایالات متحده از ناتو، نگرانی فزاینده‌ای را در میان کشورهای عضو برانگیخته است.

«الکساندر استاب»، رئیس جمهور فنلاند، روز چهارشنبه، پس از انتشار مصاحبه، با ترامپ در مورد آنچه که او «بحث سازنده» در مورد این ائتلاف خواند، صحبت کرد. 

در مقابل، مقامات دو سوی اقیانوس اطلس تأیید کرده‌اند که دولت ایالات متحده هیچ گام مشخصی برای آماده‌سازی جهت خروج از ناتو، که ایالات متحده در سال ۱۹۴۹ به تأسیس آن کمک کرد، برنداشته است.