، قائم‌مقام سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق (ساتبا) ، حمیدرضا عظیمی در مراسم معارفه صندوق پروژه نیروگاه‌های خورشیدی «نور» اظهار کرد: در حال حاضر ظرفیت منصوب نیروگاه‌های تجدیدپذیر کشور از ۵ هزار و ۸۰۰ مگاوات عبور کرده است و روند توسعه نیروگاه‌های خورشیدی در کشور با سرعت قابل‌توجهی دنبال می‌شود.

وی افزود: امروز نیز در شهرک صنعتی شمس‌آباد، با حضور رئیس‌جمهور، مجموعاً ۶۰۰ مگاوات ظرفیت نیروگاه خورشیدی افتتاح شد که از جمله آن می‌توان به دو نیروگاه ۳۲ و ۶۳ مگاواتی در این شهرک اشاره کرد که مجموع ظرفیت آنها به ۹۵ مگاوات می‌رسد.

قائم‌مقام ساتبا با اشاره به رشد ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی طی دو سال گذشته گفت: ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی کشور در این مدت از حدود ۷۰۰ مگاوات به بیش از ۵ هزار و ۳۰۰ مگاوات افزایش یافته است.

عظیمی ادامه داد: این افزایش ظرفیت به معنای رشد بیش از هفت برابری ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی طی دو سال گذشته است و نشان می‌دهد دولت و بخش خصوصی عزم جدی برای توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و به‌ویژه نیروگاه‌های خورشیدی دارند.

وی با اشاره به برنامه وزارت نیرو و ساتبا برای استفاده از ظرفیت بازار سرمایه در توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر اظهار کرد: بر اساس تدابیر اتخاذشده در وزارت نیرو و مجموعه ساتبا، مقرر شده است بخشی از ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی در قالب صندوق پروژه عرضه شود.

قائم‌مقام ساتبا افزود: در مرحله نخست، ظرفیت ۵۰۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی در قالب صندوق پروژه «نور» عرضه خواهد شد و سرمایه‌گذاران می‌توانند از طریق خرید سهام این صندوق در توسعه این پروژه‌ها مشارکت کنند.

عظیمی با اشاره به وضعیت فعلی پروژه‌های این صندوق گفت: از مجموع ۵۰۰ مگاوات ظرفیت در نظر گرفته‌شده، بیش از ۲۳۰ مگاوات در حال حاضر به بهره‌برداری رسیده است و ۲۷۰ مگاوات باقی‌مانده نیز طبق برنامه تا پیک مصرف تابستان سال آینده وارد مدار خواهد شد.

وی تصریح کرد: از این ۲۷۰ مگاوات ظرفیت باقی‌مانده، ۱۷۰ مگاوات تا پایان سال جاری وارد مدار می‌شود و ۱۰۰ مگاوات دیگر نیز تا تابستان سال آینده به بهره‌برداری خواهد رسید.

قائم‌مقام ساتبا هدف اصلی از راه‌اندازی صندوق پروژه نیروگاه‌های خورشیدی «نور» را فراهم کردن امکان مشارکت صنایع در توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر عنوان کرد.

وی گفت: یکی از اهداف این صندوق آن است که صنایع بتوانند برای انجام تکالیف قانونی خود از ظرفیت ایجادشده در پروژه‌های نیروگاه‌های خورشیدی استفاده کنند.

عظیمی افزود: با تشکیل صندوق پروژه و عرضه سهام آن، صنایع و سایر سرمایه‌گذاران می‌توانند در تأمین مالی و توسعه ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی مشارکت داشته باشند و از این مسیر بخشی از نیاز قانونی خود در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر را تأمین کنند.

وی با اشاره به مدیریت صندوق پروژه اظهار کرد: این صندوق با مدیریت سجادی تشکیل شده و امیدواریم با همراهی فعالان این حوزه، فرآیند عرضه سهام و تأمین مالی پروژه‌ها با سرعت دنبال شود.

قائم‌مقام ساتبا در پایان از آغاز فرآیند پذیره‌نویسی صندوق پروژه نیروگاه‌های خورشیدی «نور» از هفته آینده خبر داد و گفت: امیدواریم با همکاری همه مجموعه‌های مرتبط، پذیره‌نویسی این صندوق از هفته آینده آغاز شود و سهام پروژه ۵۰۰ مگاواتی نیروگاه‌های خورشیدی در اختیار سرمایه‌گذاران قرار گیرد.

به گفته وی، استفاده از ظرفیت بازار سرمایه در کنار سرمایه‌گذاری دولت و بخش خصوصی می‌تواند روند توسعه نیروگاه‌های خورشیدی را شتاب بخشیده و بخشی از نیاز کشور به افزایش ظرفیت تولید برق از منابع تجدیدپذیر را تأمین کند.

در ادامه سیدعلی سجادی، مدیرعامل صندوق پروژه نیروگاه‌های خورشیدی «نور» با تشریح ظرفیت‌ها و مزیت‌های آن اظهار کرد: هدف اصلی از ایجاد این صندوق، فراهم کردن زمینه مشارکت حداکثری سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی و به‌ویژه صنایع و شرکت‌هایی است که برای احداث نیروگاه‌های تجدیدپذیر دارای تکالیف قانونی هستند.

وی افزود: با توجه به ظرفیت‌های ایجادشده در بازار سرمایه و ساختار صندوق پروژه، این ابزار می‌تواند بستر مناسبی برای مشارکت شرکت‌ها در احداث نیروگاه‌های خورشیدی باشد؛ به‌گونه‌ای که صنایع به جای ورود مستقیم و جداگانه به فرآیند احداث نیروگاه، بتوانند از طریق مشارکت در یک صندوق پروژه بورسی، تکالیف قانونی خود را محقق کرده و از مشوق‌های پیش‌بینی‌شده بهره‌مند شوند.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» با اشاره به مزیت‌های این مدل برای صنایع گفت: یکی از مشکلات موجود این بود که بسیاری از شرکت‌ها، به‌ویژه شرکت‌های کوچک و متوسط، امکان یا توجیه اقتصادی لازم برای ورود مستقیم به پروژه‌های نیروگاه خورشیدی را نداشتند.

سجادی ادامه داد: شرکت‌های بزرگی مانند فولاد مبارکه یا پالایشگاه تهران ممکن است توانایی احداث مستقیم نیروگاه داشته باشند، اما برای بسیاری از صنایع چنین امکانی وجود ندارد و به همین دلیل بخشی از تکالیف و مشوق‌های مرتبط با توسعه انرژی خورشیدی عملاً بدون استفاده باقی مانده بود.

وی افزود: صندوق پروژه «نور» این امکان را ایجاد می‌کند که چندین شرکت در قالب یک ساختار شفاف و بورسی در یک پروژه بزرگ مشارکت کنند و از مزایایی مانند صرفه‌جویی ناشی از مقیاس، مدیریت حرفه‌ای پروژه و نظارت مؤثر بهره‌مند شوند.

 پیشرفت ۶۱ درصدی پروژه ۵۰۰ مگاواتی

مدیرعامل صندوق پروژه نیروگاه‌های خورشیدی «نور» با اشاره به وضعیت اجرایی پروژه اظهار کرد: ظرفیت پروژه این صندوق ۵۰۰.۸ مگاوات است و برآورد مجموع هزینه اجرای آن حدود ۲۶ همت است.

وی افزود: تاکنون حدود ۱۵.۵ همت از هزینه‌های پروژه انجام شده و حدود ۱۰.۵ همت از منابع مالی مورد نیاز باقی مانده است؛ بر این اساس، میزان پیشرفت پروژه حدود ۶۱ درصد است.

سجادی تأکید کرد: یکی از مزیت‌های مهم این پروژه، پیشرفت قابل‌توجه آن در زمان آغاز فعالیت صندوق است؛ چراکه بخش زیادی از مسیر از جمله تأمین زمین، اخذ مجوزها و اقدامات مرتبط با اتصال به شبکه طی شده و سرمایه‌گذار با پروژه‌ای مواجه نیست که از نقطه صفر آغاز شود.

وی ادامه داد: بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، حداکثر طی حدود یک سال آینده پروژه به بهره‌برداری کامل خواهد رسید و این دوره کوتاه احداث و بهره‌برداری، یکی از مزیت‌های مهم صندوق پروژه «نور» محسوب می‌شود.

سجادی درباره هزینه تمام‌شده پروژه گفت: با توجه به هزینه‌های انجام‌شده، به طور تقریبی هزینه ریالی احداث هر مگاوات از این پروژه حدود ۵۰ میلیارد تومان برآورد می‌شود.

وی افزود: این رقم از نظر سرمایه‌گذاری برای پروژه‌ای که بخش مهمی از مراحل اجرایی آن طی شده، جذاب است؛ چراکه اگر سرمایه‌گذاری در یک پروژه جدید از نقطه صفر آغاز شود، هزینه‌های احداث و زمان مورد نیاز برای تأمین زمین، دریافت مجوزها و اتصال به شبکه می‌تواند به شکل قابل‌توجهی بیشتر باشد.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» ادامه داد: در حال حاضر سرمایه‌گذاری معادل حدود ۵۰ میلیارد تومان می‌تواند یک مگاوات از ظرفیت این پروژه را پوشش دهد و این موضوع برای شرکت‌هایی که به دنبال استفاده از ظرفیت‌های قانونی و مشوق‌های توسعه انرژی خورشیدی هستند، اهمیت دارد.

 معافیت مالیاتی و نقدشوندگی؛ دو مزیت صندوق «نور»

سجادی با اشاره به ساختار بورسی صندوق پروژه گفت: یکی از ویژگی‌های مهم این صندوق، امکان نقدشوندگی سرمایه‌گذاری است. سرمایه‌گذار از ابتدا با یک ابزار بورسی مواجه است و در صورت نیاز به نقدینگی می‌تواند واحدهای سرمایه‌گذاری خود را در بازار ثانویه عرضه کند.

وی افزود: سرمایه‌گذاری انجام‌شده در این صندوق به یونیت‌های بورسی تبدیل می‌شود و این یونیت‌ها قابلیت معامله و افزایش یا کاهش مالکیت سرمایه‌گذاران را دارند.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» همچنین به معافیت مالیاتی اشاره کرد و گفت: درآمدهای صندوق از مزایای مالیاتی پیش‌بینی‌شده برخوردار است و این موضوع نیز از جمله مزیت‌هایی است که می‌تواند جذابیت سرمایه‌گذاری در پروژه را افزایش دهد.

وی افزود: شفافیت اطلاعات نیز از ویژگی‌های مهم این ساختار است و اطلاعات پروژه از طریق سامانه کدال، بورس انرژی و سایت صندوق به صورت عمومی منتشر خواهد شد تا سرمایه‌گذاران به صورت همزمان به اطلاعات مورد نیاز دسترسی داشته باشند.

سجادی با اشاره به ساختار نظارتی صندوق اظهار کرد: فعالیت صندوق تحت نظارت ارکان مختلف بازار سرمایه انجام می‌شود و علاوه بر نظارت مالی، نظارت عملیاتی بر اجرای پروژه نیز در نظر گرفته شده است.

وی افزود: ناظر فنی پروژه مجموعه مهندسی مشاور «سکو» است و ارکان  نظارتی و اجرایی صندوق نیز از میان نهادهای مورد اعتماد بازار سرمایه انتخاب شده‌اند.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» ادامه داد: تأمین سرمایه امین، متولی هوشمند آگاه، بازارگردان صندوق اختصاصی مجموعه بانک تجارت و حسابرس نیز از جمله ارکان این صندوق هستند که فعالیت آنها در چارچوب ضوابط بازار سرمایه و سازمان بورس انجام می‌شود.

سجادی با اشاره به نقش سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق (ساتبا) در تشکیل صندوق گفت: ساتبا به عنوان مؤسس در این صندوق حضور دارد.

وی افزود: حضور ساتبا در این پروژه صرفاً با انگیزه اقتصادی انجام نشده، بلکه هدف مهم‌تر آن ایجاد یک ابزار تأمین مالی و فراهم کردن مسیر مناسب برای مشارکت بخش خصوصی در توسعه نیروگاه‌های خورشیدی و رفع موانع موجود بوده است.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» تأکید کرد: این صندوق می‌تواند الگویی برای توسعه مشارکت بخش خصوصی در پروژه‌های بزرگ انرژی‌های تجدیدپذیر باشد و زمینه ورود سرمایه‌های خرد و کلان به این بخش را فراهم کند.

سجادی با اشاره به اهمیت صندوق برای صنایع و شرکت‌های تولیدی گفت: یکی از مهم‌ترین مزیت‌های صندوق «نور» برای صنایع، امکان استفاده از مشوق‌ها و مزایای قانونی مرتبط با احداث نیروگاه‌های تجدیدپذیر است.

وی افزود: بر اساس ابلاغیه وزیر نیرو در پنجم مردادماه ۱۴۰۵، سرمایه‌گذاری صنایع در صندوق پروژه نیروگاه‌های خورشیدی می‌تواند متناسب با ظرفیتی که به بهره‌برداری می‌رسد، از مزایای پیش‌بینی‌شده برای احداث و بهره‌برداری مستقیم نیروگاه‌های خورشیدی بهره‌مند شود.

وی ادامه داد: این موضوع برای صنایعی که امکان ورود مستقیم به پروژه‌های نیروگاهی را ندارند، اهمیت زیادی دارد؛ چراکه از طریق صندوق می‌توانند به صورت غیرمستقیم در احداث نیروگاه مشارکت کرده و از مزایای قانونی آن بهره‌مند شوند.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» گفت: صندوق پروژه امکان تجمیع سرمایه چندین شرکت و صنعت را در یک پروژه مشخص فراهم می‌کند و این موضوع می‌تواند هزینه‌های سرمایه‌گذاری را کاهش و بهره‌وری اجرای پروژه را افزایش دهد.

سجادی افزود: شرکت‌ها در این مدل نیازی ندارند به صورت جداگانه وارد فرآیند تأمین زمین، دریافت مجوز، احداث نیروگاه و اتصال به شبکه شوند و می‌توانند در قالب یک ساختار بورسی و شفاف در پروژه مشارکت کنند.

وی تأکید کرد: مدیریت حرفه‌ای، صرفه‌جویی ناشی از مقیاس، استفاده از ظرفیت‌های دولتی و عدم درگیری مستقیم صنایع با فرآیند پیچیده احداث نیروگاه از دیگر مزایای این مدل است.

سجادی با بیان اینکه صندوق «نور» دو گروه اصلی سرمایه‌گذار را هدف قرار داده است، گفت: گروه نخست سرمایه‌گذاران عمومی شامل اشخاص حقیقی، نهادهای مالی و شرکت‌های سرمایه‌گذاری هستند که با هدف کسب بازدهی و مدیریت پرتفوی خود می‌توانند وارد صندوق شوند.

وی افزود: گروه دوم نیز صنایع و شرکت‌های تولیدی هستند که علاوه بر انگیزه اقتصادی، به دنبال انجام تکالیف قانونی و استفاده از مشوق‌های مرتبط با تولید برق خورشیدی هستند.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» ادامه داد: برای سرمایه‌گذاران عمومی، این صندوق می‌تواند بخشی از سبد سرمایه‌گذاری را تشکیل دهد و برای صنایع نیز امکان مشارکت در یک پروژه شفاف و تحت نظارت بازار سرمایه را فراهم می‌کند.

 پذیره‌نویسی پس از اخذ مجوز پذیرش

سجادی درباره آخرین وضعیت راه‌اندازی صندوق اظهار کرد: موافقت اصولی و مجوز تأسیس صندوق صادر شده و شرکت پروژه نیز تأسیس شده است.

وی افزود: در حال حاضر فرآیند اخذ مجوز پذیرش در حال انجام است و مدارک و الزامات مربوط به دریافت این مجوز آماده شده است.

وی گفت: پیش‌بینی ما این است که در روزهای آینده مجوز پذیرش نیز دریافت شود و پس از آن امکان عرضه عمومی و پذیره‌نویسی صندوق فراهم خواهد شد.

مدیرعامل صندوق پروژه «نور» با اشاره به سیاست مؤسس صندوق برای افزایش مشارکت عمومی گفت: با توجه به اینکه ساتبا و مجموعه مؤسس صندوق به دنبال استفاده حداکثری از ظرفیت مشارکت مردم هستند، برای پذیره‌نویسی سهمیه‌هایی برای اشخاص حقیقی و حقوقی در نظر گرفته خواهد شد.

وی افزود: با توجه به جذابیت پروژه، تلاش می‌شود امکان مشارکت طیف گسترده‌ای از سرمایه‌گذاران فراهم شود.

سجادی ادامه داد: برای شرکت‌ها نیز سرمایه‌گذاری در حدود ۵۰ میلیارد تومان، معادل یک مگاوات از ظرفیت پروژه، می‌تواند امکان مناسبی برای ورود به این صندوق ایجاد کند.

وی خاطرنشان کرد: پس از ورود صندوق به معاملات ثانویه در تابلوی بورس انرژی، سرمایه‌گذاران می‌توانند متناسب با شرایط بازار، میزان مالکیت خود را افزایش دهند و حتی به صورت عمده نیز نسبت به خرید واحدهای صندوق اقدام کنند.