دولت با اجرای طرح نوسازی مسکن به دنبال انتقال ساخت و ساز از محله های خوش‌نشین به بافت های فرسوده است تا مانع از افزایش بیش از این قیمت مسکن در محله های بالا نشین شود و به یکپارچگی شهرها و تعدیل قیمت مسکن کمک کند، هرچند بسیاری از کارشناسان معتقدند بهترین راهکار برای کاهش نرخ مسکن واگذاری زمین های دولتی به سازنده‌ها و ساخت و ساز صنعتی است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری موج، دولت در سال‌های اخیر روی تحویل مسکن مهر متمرکز بوده و نتوانسته شرایط مساعدی برای مسکن دار شدن مردم ایجاد کند، از این رو در نیم دهه اخیر شاهد رکود در بازار مسکن بوده ایم و در شرایطی که باید سالانه نزدیک به یک‌میلیون مسکن در کشور ساخته می شد کمتر از 300 هزار واحد ساخته شده است، این بی توجهی به اقتصاد مسکن باعث شد با خروج آمریکا از برجام و اعمال مجدد تحریم‌ها علیه ایران بار دیگر با افزایش قیمت دلار نقدینگی به سمت بازار مسکن سوق پیدا کند و در یک بازه زمانی چند ماهه تورم در بخش مسکن به بیش از 100 درصد برسد، این اتفاقات در شرایطی رخ داده که دولت همواره در سال‌های گذشته از نوسازی بافت‌های فرسوده حاشیه شهرها به عنوان راهکار رونق اقتصادی در کشور نام برده بود و اقدام جدی در این زمینه تاکنون نکرده است.

طرح نوسازی بافت‌های فرسود که از یک سال پیش دوباره به صورت جدی مطرح شده با سازوکاری جدی قرار است با همکاری شهرداری ها اجرا شود و در هر سال 100 هزار واحد به ساکنان بافت‌های فرسود تحویل شود، بر مبنای این طرح باید به هر یک از ساکنان بافت‌های فرسود در تهران 60 میلیون تومان و برای شهرستان‌ها 40 میلیون تومان تسهیلات با نرخ سود 9 درصد پرداخت شود و در صورتی که سازنده‌ها درخواست تسهیلات حرفه‌ای برای ساخت و سازهای صنعتی داشته باشند مبلغ آن به 100 میلیون تومان و با نرخ سود 12 درصد خواهد رسد.

این طرح تاکنون مراحل اولیه خود را طی کرده است که بر مبنای آن نقشه مناطق فرسوده تهیه شده و ثبت نام هایی نیز انجام شده است که پیش از این در آخرین آماری که دولت اعلام کرده بود بیش از 130 هزار نفر برای مشارکت در این پروژه ثبت‌نام کرده‌اند. حال باید دید دولت چقدر در اجرای این طرح جدی است، چراکه دولت طبق خواست مجلس مکلف به تعدیل قیمت مسکن شده است و باید سیاست‌های خود را به گونه ای تدوین و اجرا کند که نه تنها رشد قیمت مسکن متوقف شود بلکه روندی کاهشی نیز داشته باشد.

مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری موج با انتقاد به اینکه اهدافی که برای نوسازی بافت فرسوده از برنامه چهارم توسعه به بعد دیده شده بلندپروازانه و بدون عملکرد یکپارچه فرا سازمانی بوده است، گفت: به طور قطع اجرای طرح نوسازی بافت فرسوده در سطح کشور یک اقدامی ملی است که همه دستگاه‌ها در اجرای آن باید همکاری داشته باشند.

محمد پژمان با بیان اینکه امضای توافقنامه با شهرداری در زمینه اجرای طرح نوسازی می تواند تسهیل گر باشد، افزود: شهرداری باید برای اجرای طرح بازآفرینی شهری با سایر دستگاه‌ها همکاری خود را گسترش دهد و از امکانات خود در این زمینه استفاده کند.

او با تأکید بر اینکه در حال حاضر 4.4 هکتار از 40 هکتار محدوده محله سیروس برای اجرای طرح نوسازی انتخاب شده است، گفت: از مجموعه زمین‌های تعیین شده 22 هزار متر زمین پیش از این تملک کرده‌ایم و مابقی پروژه هم باید با مشارکت مردم در طرح بکار گرفته شود.

معاون وزیر راه و شهرسازی اشاره به اینکه در حال حاضر تسهیلات 15 میلیون تومانی و 20 میلیون تومانی برای کمک هزینه اجاره ساکنان بافت‌های فرسوده در نظر گرفته شده است، گفت: در واقع 20 میلیون تومان وام ودیعه مسکن با سود 9 درصد برای ساکنان بافت فرسوده تهران و 15 میلیون تومان برای شهرستان‌ها در نظر گرفته شده است و در صورتی که مردم تحمل چند درصد افزایش سود وام ودیعه مسکن را داشته باشند سقف این وام برای شهرستان‌ها به 25 میلیون تومان و برای تهران می‌تواند به 30 میلیون تومان هم برسد. البته در شرایط کنونی در محله سیروس 52 واحد آماده واگذاری به ساکنین بافت فرسوده است که در صورتی که تمایل داشته باشند می‌توانیم با قیمت روز با بافت فرسوده آن‌ها معاوضه کنیم یا اینکه  به عنوان اسکان موقت از این واحدها استفاده کنند تا زمانی که واحدها تحویل آن‌ها داده می‌شود.

ساخت و ساز سنتی یعنی مسکن گران‌تر

پیش از این مازیار حسینی معاون مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی درباره سیاست‌های دولت برای تعدیل قیمت مسکن به خبرنگار خبرگزاری موج گفته بود« دولت با واگذاری زمین به سازنده‌ها به دنبال تعدیل نرخ مسکن است و در این زمینه با سایر سازمان‌های دولتی که زمین در اختیار دارند همکاری خواهد کرد.»

نایب‌رییس اول اتحادیه صنف مشاوران املاک کشور در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری موج با انتقاد به عملکرد دولت در 5 سال گذشته، گفت: وزارت مسکن و شهرسازی در دوران وزارت آقای آخوندی هیچ اقدامی برای مسکن مردم نکرد، در حالی که طبق سیاست‌های قانون اساسی دولت مکلف به تأمین مسکن برای اقشار کم درآمد و متوسط جامعه است.

حسام عقبائی با تأکید بر اینکه یکی از راهکارهای کاهش قیمت مسکن در کشور واگذاری زمین‌های دولتی به سازنده‌های برای تعدیل قیمت مسکن در کشور است، گفت: در صورتی که دولت زمین‌های خود را در اختیار سازنده‌ها قرار دهند و آن‌ها نیز با روش‌های صنعتی قیمت تمام شده مسکن را کاهش دهند، به طور قطع نرخ مسکن تعدیل خواهد شد، زیرا در حال حاضر 70 درصد قیمت مسکن در کشور وابسته به زمین است و از طرف دیگر ساخت‌وساز سنتی باعث شده که مسکن در کشور با قیمت گران‌تری تمام شود.

بر اساس این گزارش دولت به دنبال ایجاد تحریک در صنعت مسکن و کمک به تعدیل قیمت مسکن؛ طرح نوسازی مسکن را کلید زده است، چراکه در چند دهه گذشته ساخت و ساز تنها در نقاط خوش‌نشین شهرها انجام شده و باعث شده قیمت محله‌های بالانشین سر به فلک بکشد و در مقابل مناطق فرسوده با افت شدید ارزش مسکن مواجه شوند، از این رو نوسازی مسکن به تعدیل کلان قیمت مسکن نیز کمک می‌کند، هرچند بسیاری از کارشناسان معتقدند بهترین راهکار برای کاهش نرخ مسکن واگذاری زمین‌های دولتی به سازنده‌ها و ساخت و ساز صنعتی است.