محمدرضا شالبافان  مدیرکل دفتر سلامت روان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در گفت‌وگو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری موج، با اشاره به افزایش مشکلات سلامت روان پس از بحران‌ها اظهار کرد: مشاهدات نشان می‌دهد مشکلات سلامت روان افزایش یافته است و این موضوع پس از وقوع بحران‌ها در جوامع مختلف نیز مشاهده می‌شود.

وی افزود: در چنین شرایطی، مراجعه افراد به متخصصان سلامت روان اهمیت ویژه‌ای دارد و ضروری است افرادی که با مشکلات روان‌شناختی مواجه می‌شوند، برای دریافت خدمات مناسب از مسیرهای تخصصی اقدام کنند.

مدیرکل دفتر سلامت روان وزارت بهداشت با اشاره به اهمیت آگاهی عمومی درباره مراجعه به روان‌شناس و روان‌پزشک تصریح کرد: اگر افزایش مشکلات سلامت روان موجب شده باشد افراد با شناخت بیشتری به روان‌پزشکان مراجعه کنند و داروهای مورد نیاز خود را از مسیر تخصصی دریافت کنند، این اتفاق مثبتی است؛ چراکه افراد برای مدیریت مشکلات خود مسیر علمی و تخصصی را دنبال کرده‌اند.

شالبافان ادامه داد: با این حال، اگر افراد بدون تجویز پزشک و صرفاً بر اساس توصیه دیگران، نظر افراد غیرمتخصص یا تجربیات خانوادگی به داروخانه مراجعه کنند و درخواست دارو داشته باشند، یا از داروهای موجود در منزل استفاده کنند، ممکن است با آسیب‌هایی مواجه شوند.

وی تأکید کرد: مصرف خودسرانه داروهای اعصاب و روان به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود و افراد باید از مصرف این داروها بدون ارزیابی و تجویز متخصص خودداری کنند.

فروش داروهای نیازمند نسخه، بدون تجویز پزشک ممنوع است

مدیرکل دفتر سلامت روان وزارت بهداشت با اشاره به ضرورت نظارت بر عرضه داروهای اعصاب و روان گفت: همکاران سازمان غذا و دارو نیز پیگیر این موضوع هستند که داروها، به‌ویژه داروهایی که دریافت آن‌ها به خدمات تخصصی نیاز دارد، بدون نسخه به فروش نرسند.

شالبافان افزود: داروهای اعصاب و روان باید با تجویز روان‌پزشکان و در موارد متناسب با صلاحیت حرفه‌ای، توسط پزشکانی که در این زمینه آموزش دیده‌اند و در مراکز سلامت جامعه فعالیت می‌کنند، مصرف شوند.

وی خاطرنشان کرد: دسترسی به دارو به‌تنهایی به معنای امکان مصرف ایمن آن نیست و انتخاب دارو و نحوه مصرف آن باید بر اساس ارزیابی تخصصی صورت گیرد. بنابراین، افراد نباید برای مدیریت مشکلات روانی خود به توصیه‌های غیرتخصصی یا داروهای باقی‌مانده در منزل اتکا کنند.

شنیده‌شدن و حمایت اجتماعی؛ دو عامل مهم در عبور از بحران‌ها

مدیرکل دفتر سلامت روان وزارت بهداشت در ادامه، با اشاره به اهمیت حمایت اجتماعی در شرایط بحرانی اظهار کرد: یکی از مهم‌ترین عواملی که می‌تواند به افراد برای عبور از شرایط بحرانی کمک کند، دریافت حمایت اجتماعی مناسب است.

شالبافان افزود: شنیده‌شدن، صحبت‌کردن درباره مشکلات و گوش‌دادن به مسائل و دغدغه‌های دیگران می‌تواند زمینه ارتباط مؤثرتر میان افراد را فراهم کند و به تقویت پیوندهای اجتماعی کمک کند.

وی با تأکید بر نقش ارتباطات انسانی در مدیریت فشارهای روانی ادامه داد: زمانی که افراد فرصت پیدا می‌کنند درباره نگرانی‌ها و مشکلات خود صحبت کنند و احساس کنند دیگران به حرف‌های آن‌ها گوش می‌دهند، امکان دریافت حمایت اجتماعی مناسب‌تر فراهم می‌شود.

شالبافان با اشاره به تجربه تاریخی جامعه ایران در زمینه همبستگی اجتماعی گفت: جامعه ایران در طول سده‌های مختلف تجربه‌های ارزشمندی در زمینه ارتباطات اجتماعی و حمایت متقابل داشته است و می‌تواند بار دیگر از این ظرفیت برای مواجهه با شرایط دشوار استفاده کند.

وی تصریح کرد: توجه به مشکلات یکدیگر، فراهم‌کردن فرصت گفت‌وگو و شنیدن دغدغه‌های اطرافیان از جمله اقداماتی است که می‌تواند در کنار خدمات تخصصی سلامت روان، به افراد برای مدیریت شرایط بحرانی کمک کند.

مدیرکل دفتر سلامت روان وزارت بهداشت در پایان تأکید کرد: در شرایطی که مشکلات سلامت روان پس از بحران‌ها افزایش پیدا می‌کند، توجه هم‌زمان به دریافت خدمات تخصصی، پرهیز از مصرف خودسرانه دارو و تقویت حمایت اجتماعی ضروری است.

مراجعه به متخصصان و ایجاد فضایی امن برای گفت‌وگو درباره مشکلات می‌تواند به افراد کمک کند تا برای مواجهه با دشواری‌ها از راهکارهای علمی و حمایت‌های مناسب بهره بگیرند.