سیاست های ارزی یکسال گذشته با دو هدف کاهش التهاب فضای روانی از طریق کنترل نرخ ارز آزاد و کاهش واردات و جلوگیری از خروج ارز با افزایش نرخ ارز سامانه نیما انجام گرفته است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری موج، همزمان با سیاست های کنترلی دولت در اقتصاد، روند فزاینده تورم کالاها ادامه دارد، این موضوع از آنجایی که همراه با کنترل و تا حدودی کاهش قیمت ارز بوده، برای مردم غیرقابل تحلیل است، چراکه از مکانیسم واردات کالا و ارز تخصیصی اطلاعی ندارند. در واقع روند کاهش ارز به صورت تدریجی  پس از نوسانات فراوان از ابتدای سال 98 آغاز شد و در کانال 11 هزار تومان تقریبا به تثبیت رسیده است، در این شرایط برخی از کالاها امروز با این قیمت ارز بین 11 تا 12 هزار تومان بسیار گرانتر از زمانی است که ارز در بازار آزاد 14 و 15 هزار تومان بود. برای نمونه در مرداد ماه ١٣٩٨ عدد شاخص کل برای خانوارهای کشور (١٠٠=١٣٩٥) به ١٨٠,٨ رسید که نسبت به ماه قبل ٠.٦ درصد افزایش نشان می‌­دهد و درصد تغییر شاخص کل نسبت به ماه مشابه سال قبل (تورم نقطه به نقطه) برای خانوارهای کشور ٤١.٦ درصد است.  همچنین در تیر ١٣٩٨ عدد شاخص کل (١٠٠=١٣٩٥) به ۱۷۹.۷ رسید که نسبت به ماه قبل ٢.٨ درصد افزایش داشت و درصد تغییر شاخص کل نسبت به ماه مشابه سال قبل ۴۸ درصد بوده؛ یعنی خانوارهای کشور به طور میانگین ۴۸ درصد بیشتر از تیر ١٣٩٧ برای خرید یک مجموعه کالا و خدمات یکسان هزینه کرده‌اند که نسبت به ماه قبل تر (۵۰.۴ درصد) ٢.٤ واحد درصد کاهش داشته است. در این گزارش کارشناسان اقتصادی با نگاهی به مکانیسم های بانک مرکزی بر کنترل ارز بر چگونگی این تغییرات تورم پرداخته اند.

یک اقتصاددان در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری موج با اشاره به اینکه در حال حاضر با توجه به سیاست کنترلی ارز بانک مرکزی توانسته تا حدودی قیمت ارز بازار آزاد را کنترل کند، گفت: در حال حاضر قیمت ارز در سامانه نیما نسبت به زمانی که این سامانه در پاییز سال گذشته راه اندازی شد روند فزاینده ای داشته است، به طوری که امروز قیمت این ارز در دامنه یازده هزار تومان معامله می شود، در حالی که در زمان راه اندازی این سامانه قیمت ارز 7 هزار تومان بود و این تغییر قیمتی بر روی ارزش کالاها اثر مستقیم گذاشته است.

عزیز آرمان با بیان اینکه در شرایط کنونی بخش عمده ای از کالاها از طریق ارز سامانه نیما وارد می شوند، افزود: پیش از این بخشی از کالاها با ارز 4200 تومانی وارد می شدند و در حال حاضر با ارز نیمایی وارد می شوند به همین دلیل قیمت این کالاها افزایش یافته است، از طرف دیگر بحشی از کالاها که پیش از این از طریق ارز نیمایی با نرخ 7000 تا 8000 هزار تومان وارد می شدند امروز پس از اینکه نرخ ارز این سامانه بالا رفته و به حدود 11 هزار تومان رسیده با این قیمت کالای واردتی عرضه می شود، بنابراین با وجود اینکه سیاست کنترلی دولت به سرکوب نرخ ارز آزاد منجر شده است، اما در عوض قیمت ارز سامانه نیما روند صعودی داشته و باعث شده میزان تورم کالایی بیشتر نمود پیدا کند، چراکه پیش از این بخش عمده ای از کالاها از طریق ارز 4200 تومانی وارد می شدند و افزایش قیمتی که در بازار وجود داشت ناشی از تخلفاتی  بود که واردکننده ها به جای تزریق کالا با قیمت متناسب ارز 4200 تومانی، آن را با قیمتی بالاتر به بازار عرضه می کرد و همین مساله موجب نوعی تورم در بازار بود.

تورم ارزی برای کنترل ارز

دولت در یک سال و نیم گذشته برای جلوگیری از خروج ارز از کشور ضمن ممنوعیت واردات بیش از 4 هزار قلم کالا با سیاست محدود کردن و گران کردن ارز در بازار به دنبال غیر اقتصادی کردن واردات کالا بوده است، از این روست که امروز در کنار کاهش قیمت ارز در بازار آزاد شاهد افزایش قیمت ارز سامانه نیمایی هستیم.

یک اقتصاددان دیگر در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری موج با اشاره به اینکه در شرایط کنونی میزان درآمد ارزی دولت کاهش یافته، به همین دلیل سیاست ها در مسیر حفظ منابع ارزی است، گفت: در حال حاضر دولت به دنبال این است که تا آنجا که ممکن است ارز کمتری از کشور خارج شود تا بتواند منابع ارزی را مدیریت کند.

مرتضی عزتی با بیان اینکه در وضعیت کنونی نمی توان آینده اقتصادی کشور را پیش بینی کرد و اینکه چه میزان درآمد ارزی ادامه خواهد یافت، تصریح کرد: بر مبنای همین پیش بینی ها دولت به دنبال کاهش میزان واردات است که بخشی از این سیاست را از طریق بالا نگهداشتن قیمت ارز وارداتی دنبال می کند، به عبارت دیگر با گران شدن قیمت ارز در سامانه نیما تمایل برای واردات کالا نیز کمتر می شود و از این طریق ارز کمتری از کشور خارج می شود.

براساس این گزارش در ماه های گذشته سیاست دولت کنترل وجه ظاهری نرخ ارز آزاد و افزایش نرخ ارز سامانه نیمایی بوده است که بر مبنای آن تورم روندی صعودی داشته و برخی از کارشناسان معتقدند این سیاست با هدف کاهش واردات انجام شده از سوی دیگر از نظر جنبه روانی مردم تورم را کمتر حس کرده اند.