مدیرعامل و رئیس هیات مدیره سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران در مصاحبه با اصحاب رسانه، به تشریح اولویت های شبکه تعاونی های روستایی کشور در تولید بذر های اصلاح و گواهی شده پرداخت .

به گزارش خبرگزاری موج، حسین شیرزاد  گفت : صنعت بذر در جهان صنعتی از مرحله تولید انبوه گذر کرده و به مرحله پسا فوردیسم هولدینگهای مالی - صنعتی چند ملیتی قدم نهاده است. تکنولوژی تولید بذر، صنعتی با ریسک بالا، روبه رشد ، با گردش مالی عظیم، قدرت جذب سرمایه مطلوب، نرخ بازده بالا و حاشیه سود بسیار بالا است.

وی ادامه داد: بر اساس تخمین فدراسیون بین المللی بذر (ISF) ارزش بازار رسمی کشورها در سال ۲۰۱۸ حدود ۷۵ میلیارد دلار براورد گردید که هشت کشور امریکا، چین ، فرانسه، برزیل، کانادا، هند، ژاپن و آلمان با دارا بودن ارزش بیش از ۵۶ میلیارد دلار بذر، به ترتیب در رتبه های اول تا هشتم دنیا قرار گرفتند. بر طبق آمار(ISF) ارزش بذرهای رسمی ایران (۳۵۰ میلیون دلار ) در سال ۲۰۱۷ در رتبه چهل و سوم جهانی قرار گرفت.به هر حال برآورد تقریبی نشان می دهد که ۲۵درصد از بذر مصرفی کشور از بازارهای رسمی و ۷۵ درصد به صورت خود مصرفی است. تعاونی های تولید روستایی ایران با دارا بودن بیش از ۳ میلیون هکتار از مرغوبترین اراضی زراعی کشور بهترین بستر برای تولید انواع بذور محسوب می گردند.

به اعتقاد دکتر شیرزاد، همه دانش انباشته تجربی و ظرفیتهای تعاونی های تولید روستایی کشور باید معطوف تولید بذر شود و با توجه به توانمندی شبکه و داشتن ظرفیت های انباری مناسب، خوشبختانه از حدود ۱۰سال پیش ، شبکه تعاونیهای روستایی در اکثر استانها وارد عرصه تولید و فرآوری بذور گیاهی اصلاح شده (مخصوصاً بذر گندم ، جو و پنبه ) شده اند و افزایش سهمیه و همپنین ارتقاء کیفی بذور تولیدی یکی از اهداف اصلی سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران می باشد. 

رییس سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران با اشاره به چهار فصله بودن، سابقه (Briding) ، وجود بانک ژن، زیر ساخت های گسترده موجود با پراکنش مناسب و تجربه طولانی شبکه در زمینه تدارک و توزیع نهاده ها و حضور نیروی انسانی متخصص و ماهر و آمیخته مطلوب بازاری می تواند در خدمت کاهش تصدی های دولتی در تدارک وتوزیع نهاده های کشاورزی قرارگیرد اظهار کرد: بیش از ۲۹ درصد زمین‌های کشاورزی ایران زیر کشت بذرهای هیبریدی قرار دارد که در کشورهای پیشرفته این میزان تا ۹۶ درصد می‌رسد کشت این بذور می تواند ضمن حاشیه سود و ارزش افزوده بالا، و کاهش هزینه های دولتی در این زمینه باعث شکوفایی و ایفای نقش مؤثر شبکه تعاون روستایی در سطح روستاها گردد.

معاون وزیر جهاد کشاورزی عنوان داشت: در حال حاضر شبکه تحت پوشش با ۷۹ سایت فراوری و بوجاری بذر گندم و جو ، ۳سایت فراوری تولید بذر دانه های روغنی ،۱ سایت تولید بذر ذرت، ۲ سایت تولید بذر پنبه، ۲ سایت تولید بذر سیب زمینی،۱سایت تولید شلتوک در کشور فعالیت داشته و برای سال زراعی جاری تولید ۱۴۰ هزار تن بذر گندم و ۱۱ هزار تن بذر جو، ۱۰۰۰ تن کلزا ، ۳۰۰۰ تن سویا ،۲۵۰۰ تن سیب زمینی ، ۴۵۰ تن شلتوک و۵۰۰ تن پنبه را در برنامه دارد. در صورت بستر سازی و حمایت همه جانبه در یک برنامه میان مدت ( تا افق ۱۴۰۰)، این سطح تولید میتواند به ۲۰۰ هزار تن بذر گندم و ۴۵ هزار تن بذر جو، ۱۲۰۰ تن بذر کلزا، ۴۵۰۰ تن بذرسویا، ۱۰۰۰ تن بذر برنج، ۵۰۰۰ تن بذر سیب زمینی،۴۰۰۰ تن بذر ذرت، ۳۰۰ تن بذر یونجه ارتقاء یابد.

حسین شیرزاد افزود: برنامه تولید بذر گندم کشوری سال ۹۷( آبی و دیم کشوری) به میزان ۵۷۲۳۱۶ تن بوده که از این مقدار ۴۹۶۵۵۵ تن معادل ۸۸ درصد محقق شده است. در حالی که ۹۶ درصد سهمیه تخصیصی بذر گندم شبکه محقق شده که از میانگین کشوری بالاتر است. همچنین برنامه تولید بذر جو سال ۹۷ کشور به میزان ۵۹۰۰۰ تن بوده که از این مقدار حدود ۳۶۰۰۰ خریداری معادل ۶۱درصد تولید محقق شده است در حالکیه ۶۶ درصد سهمیه تخصیصی بذرجوشبکه محقق شده که از میانگین کشوری بالاتر است و باعث افتخار شبکه تعاون روستایی کشور است که تولید ۹۲ درصد بذر کلزای کشور در شرکت کشت و صنعت شهید رجایی انجام می پذیرد. وی ادامه داد، عمده استانهای تولید کننده ی بذور کشاورزی از جمله استان های، اردبیل ، خوزستان، فارس ،گلستان و همچنین کشت و صنعت جیرفت و کشت و صنعت شهید رجایی (دزفول) و مرکز بژوهشکده ی بذر اردبیل با سه هزار هکتار که در مراحل اولیه تأسیس می باشد. 

شیرزاد مزایای تولید بذر توسط شبکه تعاونی های روستایی، کشاورزی و تولید را جایگزینی نگرش و دیدگاه خدمات رسانی شبکه به اعضاء (کشاورزان ) به جای درآمدزایی در تولید بذر( دیدگاه بخش خصوصی) دانست و افزود، انتخاب تعاونیها به عنوان تولیدکننده بذر ، کاهش چشمگیر هزینه های مهمی چون سرکشی و بازدید از مزارع، حمل بذر از مزرعه تا سایت بوجاری و ... را به دنبال خواهد داشت . در تولید و توزیع بذر توسط شبکه ، فرآیند جایگزینی بذور خود مصرف کشاورزان با بذور اصلاح شده امکان پذیر شده که این مهم باعث افزایش کیفی وکمی تولید محصولات و بهره وری بالا و نیل به خودکفایی را به ارمغان خواهد آورد.

مدیرعامل تعاون روستایی کشور گفت: فنآوری تولید بذور هیبرید به عنوان یک فنآوری (راهبردی- پیشرفته) در کشاورزی دنیا شناخته شده است و میانگین نرخ بازده اقتصادی از نگاه سرمایه گزار در تولید بذر هیبرید در دنیا نسبت به دیگر نهاده های باغی ۴۲ درصد است . 

این مقام مسئول اضافه کرد: پتانسیلها و توانمندیهای شبکه تعاونیهایی روستایی در تولید و فرآوری بذور را در سهولت درترویج و انتقال تکنولوژی جدید(درون شبکه ای)، وجود امکانات اداری مناسب جهت بکارگیری و استقرار کارشناسان،اعمال مدیریت صحیح مزرعه در عرصه های حوزه عمل شرکت های تعاونی تولید، برخورداری از مدیران عامل باتجربه وکارشناس کشاورزی درسطح شرکت ها و اتحادیه های تعاون روستایی، توانایی تأمین ابزار تولید و خدمات مورد نیاز بهره برداران عضو، توانائی ایجاد تحول و توسعه در حوزه عمل و توانایی پذیرش وظایف تصدی گریهای دولت درامورکشاورزی به همراه توانائی هماهنگی و ارتباط با مراکز تصمیم گیری و نظارتی و در نهایت وجود زمینه اشتغال و توان ایجاد انگیزه های لازم برای فعالیت کارشناسان کشاورزی در تعاونیهای تولید با دارا بودن ۸۱ ایستگاه بوجاری بذر دارای جواز جهت تولید بذور گواهی شده گندم و جو عنوان نمود.

رییس سازمان تعاون روستایی ایران، برنامه میان مدت راهبردی تهیه و تدارک انواع بذور تا افق ۱۴۰۰ را حول محور ارتقای کیفی سایت های فراوری و بوجاری بذر، برابر آخرین متد های روز دنیا، واردات تکنولوژی تولید بذر دانه های روغنی با مشارکت شرکت های معتبر خارجی،واردات تکنولوژی بذر پنبه با مشارکت شرکت های معتبر خارجی، تولید بذر هیبرید صیفی و سبزی با مشارکت شرکت های معتبر خارجی،تولید بذر حبوبات اعم از هسته های بذری و بذر گواهی شده،تولید بذر علوفه اعم از هسته های بذری و بذر گواهی شده،تولید بذر برنج اعم از ارقام محلی و پر پتانسیل،افزایش تولید بذر سیب زمینی در کلیه طبقات بذری ، افزایش بذر گواهی شده (تا سطح ۲۰۰۰۰ هزار تن)، و آموزش مدیران و کارشناسان تولید بذر سازمان و شبکه تحت پوشش با استفاده از اساتید داخلی و خارجی معرفی نمود.