محققان کشور موفق شدند با استفاده از نشانگرهای مورفولوژیک تنوع بین گونه­ ای و درون گونه­ ای را در آلیوم­ های بومی کشور ارزیابی کنند.

به گزارش خبرگزاری موج، این مطالعه توسط محققان مرکز ملی ذخایر ژنتیکی وزیستی ایران، محققان دانشگاه رفسنجان و تهران صورت گرفته است.

سید ابوالحسن شاهزاده فاضلی، رئیس مرکز ذخایر زیستی و ژنتیکی گفت: آلیوم(Alliums) یکی از جنس­های پیچیده به شمار می رود که دربرگیرنده محصولات باغی مهم با پتانسیل اقتصادی زیاد و کاربردی در ادویه، سبزی، دارو و نیز استفاده زینتی است.

وی افزود: با توجه به تنوع مورفولوژیک بسیار زیادی که در این جنس وجود دارد، همواره در تفکیک آن‌ها از هم مناقشه وجود دارد؛ از این رو به‌منظور ارزیابی کارایی توصیف گرهای مورفولوژیک در تشخیص تنوع درون‌گونه‌ای و بین‌گونه‌ای، گونه­ های مختلف آلیوم مورد ارزیابی قرار گرفتند.

شاهزاده فاضلی اظهار داشت: دستاوردهای این تحقیق نشان داد که توصیف­گرهای به‌کاررفته، توانایی تفکیک درون‌گونه‌ای و بین‌گونه‌ای بالایی دارند و به‌ویژه در شناسایی آلیوم ­هایی با پتانسیل بالای زینتی بسیار حائز اهمیت هستند؛ از این نتایج می­ توان در مدیریت بانک ژن، برنامه ­های اصلاحی و کشاورزی و توسعه ارقام جدید آلیوم در آینده استفاده کرد.

وی افزود: مشکلات بنیادین مرتبط با خویشاوندان وحشی محصولات کشاورزی از جمله عدم آگاهی از مقدار و الگوی تنوع ژنتیکی، عدم آگاهی از پتانسیل کاربردی آن‌ها و بی‌توجهی به کشت و اهلی سازی آن‌ها و مواجهه با خطرات متعدد از جمله تغییرات اقلیمی، تغییر کاربری اراضی و خطرات زیستی، ما را بر آن داشت تا در خصوص جمع‌آوری، نگهداری و ارزیابی و معرفی خویشاوندان گونه ­های زرعی و بالاخص آلیوم­ها اقدام شود.

فاضلی گفت: مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران در راستای انجام رسالت ذاتی خود در شناسایی و حفظ و بهره‌برداری از ذخایر ژنتیکی کشور و در تداوم موفقیت‌های چشمگیر خود، با انجام یک برنامه‌ریزی بلندمدت به ایجاد زنجیره تحقیقاتی و پژوهشی از شناسایی نمونه‌های زیستی بومی ایران تا بهره‌برداری از آن‌ها همت گمارده است.

نتایج این پژوهش در ژورنال معتبر Euphytica(Impact Factor: ۱.۶۱۸) از مجموعه انتشارات Springer با عنوان Morphological characterization of intra - and interspecific diversity in some Iranian wild Allium species در سال ۲۰۱۶ به چاپ رسید.