پس از انتشار تصویر بن سلمان در کنار چند مقام ارشد سیاسی دیگر از سوی دفتر وی و در واکنش به خبر کشته شدن ولیعهد جوان در جریان حمله به قصر سلطنتی، احتمال جان باختن یا مجروحیتش را تقویت کرد.

به گزارش خبرنگار سیاسی خبرگزاری موج، در ابتدای ماه اردیبهشت بود که خبر حمله به کاخ ولیعهد عربستان در رسانه ها همراه با شایعات مختلف منتشر شد. منابع محلی عربستان در ابتدا از شنیده شدن صدای تیراندازی در نزدیکی قصر سلطنتی منطقه الخزامی در پایتخت این کشور خبر دادند. 

درگیری و تیراندازی تا یک ساعت به طول کشید و در این مدت منابع رسمی عربستان و در راس آن شبکه های العربیه و الحدث هیچ اشاره ای به این حادثه نکردند. اما شبکه های اجتماعی و فعالان دنیای مجازی با سرعت شروع به مخابره و گمانه زنی هایی در این خصوص کردند. تصاویر اندکی از این درگیری وجود داشت اما در همان تصاویر نشان داده شد که پهپادی در نزدیکی قصر در حال پرواز است و هفت نفر در این حادثه کشته شدند. 

جان باختن هفت تن در این درگیری، گویای وقوع اتفاقات مهمی در قصر بن سلمان بود. در همین حال گفته می شود حریم هوایی ریاض به روی تمام پروازهای تجاری، نظامی و بالگردهای وابسته به گارد ویژه بن‌سلمان بسته شده است.

سانسور شدید خبری در نهایت با سخنان رئیس پلیس ریاض به پایان رسید. وی بدون هیچ توضیحی درباره تصاویر منتشر شده در فضای مجازی، وجود هفت جسد در عکس ها، حضور سنگین نیروهای گارد ملی با خودروهای زرهی، دلیل تیراندازی یک ساعته را نزدیک شدن یک پهپاد اسباب بازی به قصر سلطنتی عنوان کرد. پس از این موضع گیری رسمی، سایر رسانه های عربستان نیز با تکرار همین سخنان، خبر مذکور را پوشش دادند. 

کاخ سلطنتی

واقعیت حادثه تیراندازی در قصر بن سلمان چه بود؟

مجتهد یکی از کاربران معروف فضای مجازی عربستان و از افشاگران پشت پرده دولت سعودی، در توئیتی با اشاره به حضور خودروهایی با خمپاره اندازهای 50 میلی متری نوشت که این حمله توسط این خودروها صورت گرفت و به نقل از برخی منابع در داخل خاندان سلطنتی، هدف این حمله و درگیری یک ساعته شخص محمد بن سلمان بوده است. 

وی همچنین بیان کرد که مهاجمان موفق به فرار از محل شده اند و احتمالا از پهپاد دیده شده در تصاویر برای تیراندازی استفاده کرده اند. 

خبرگزاری رویترز نیز به نقل از یک مسئول سعودی - که وی را مسئول بلندپایه سعودی توصیف کرد - گزارش داد سلمان بن عبدالعزیز پادشاه سعودی در زمان وقوع حادثه در کاخ حضور نداشت.

این اطلاعات تنها اخبار موثقی بود که از حادثه رخ داده در ریاض تا امروز منتشر شده است. اما پس از این واقعه گمانه زنی های زیادی در مورد علت و تبعات آن مطرح شد.

برخی حمله به قصر بن سلمان را کودتایی عنوان کردند که مخالفان سیاست های وی با همکاری هم صورت دادند. ولیعهد جوان در یک سال اخیر در راستای اجرای اصلاحات سیاسی و اقتصادی دستور داد بسیاری از تاجران، ثروتمندان و بازرگانان بزرگ و بین المللی عربستان را دستگیر کنند که برخی از آن‌ها بیش از یک ماه در هتلی محبوس بودند. این افراد که بعضا با بی احترامی و ضرب و شتم نیز مواجه شدند با بخشیدن بخشی از ثروت خود، برگه آزادی شان را به دست آوردند.

رویکرد بن سلمان باعث ایجاد مخالفت های عمیقی در میان افراد صاحب نفوذ اقتصادی از یک سو و مقامات دولتی و نظامی و همچنین برخی شاهزاده های سعودی شد. بنابراین تلاش برای از میان برداشتن بخت اول پادشاهی عربستان، نمی تواند دور از انتظار باشد، ضمن آنکه پیش از این نیز ولیعهد جوان با برگزاری یک سفر تجاری و سیاسی در اروپا و آمریکا و ملاقات با بالاترین مقامات دولتی و خصوصی آن‌ها سعی داشت خود را نفر اول عربستان معرفی کند. در همین رابطه برخی از کارشناسان از احتمال کناره گیری ملک سلمان از قدرت به نفع پسرش خبر می دادند.

موفقیت بن سلمان در رسیدن به تخت پادشاهی در سن کمتر از 35 سال بیانگر حضور چندین دهه ای وی در راس ساختار سیاسی، نظامی و اقتصادی این کشور ثروتمند بود. این سناریو به معنای خط پایان تمام مخالفان و افرادی بود که با دیدگاه های ولیعهد همسو نبودند. لذا بعید نیست که برنامه ریزی دقیقی برای حذف وی از قدرت صورت گرفته باشد.

این مساله با غیبت یک‌ماهه بن سلمان از تمامی رسانه های داخلی و خارجی قوت می گیرد. از طرفی علی رغم این خبر که بن سلمان پس از این حادثه به پایگاه نظامی سلطنتی توسط نیروهای آمریکایی و بلک واتر هم نقل شد، گفته می شود وی در جریان تیراندازی زخمی شده است. 

عکس بن سلمان

با این حال دو روز قبل مدیرمسئول روزنامه کیهان در مطلبی از احتمال کشته شدن ولیعهد عربستان سخن گفت که در واکنش به این سخن، بدر العساکر، رئیس دفتر ویژه بن‌سلمان، عکسی از ولیعهد در کنار عبدالفتاح السیسی، محمد بن زاید، ولی‌عهد ابوظبی و حمد بن عیسی، پادشاه بحرین در حساب توییتری خود منتشر کرد. اما زمان و مکان عکس مشخص نیست و همین موضوع بر ابهام سرنوشت بن سلمان افزود. 

تئوری توطئه

در این میان عده‌ای نیز حادثه قصر سلطنتی را توطئه ای طراحی شده از سوی ولیعهد می دانند تا دستاویزی برای قلع و قمع بیشتر مخالفان با ابزاری باورپذیر در اختیار داشته باشد. این نگاه در قضیه کودتای سال 2016 ارتش ترکیه علیه رجب طیب اردوغان نیز مطرح شد. پس از آن اتفاق، اردوغان تسویه های گسترده ای در میان نظامیان از فرماندهان تا سربازان صورت داد، رسانه های بسیاری را بست، خبرنگاران و روزنامه نگاران زیادی را دستگیر و زندانی کرد و باعث شد تا علاوه بر قوه مجریه، پارلمان و قوه قضائیه را با خود همسو سازد. 

بنابراین برخی بر این باورند که بن سلمان هم همان رویکرد را در پیش گرفته است. اما واقعیت این است که پس از جلب همراهی نسل جوان عربستان با ارائه آزادی های متعدد سیاسی و اجتماعی و گرفتن ژست مقابله با فسادهای اقتصادی و دادن نوید بهبود وضعیت معاش و اشتغال، بن سلمان نیازی به چنین اقدامی و سپس دور شدن از انظار به مدت یک ماه نداشت.

چنانکه اردوغان در همان شب کودتای مشکوک، از طریق شبکه های اجتماعی با مردم ترکیه صحبت کرد و گفت که به زودی این قائله خاتمه می یابد. 

محمد بن سلمان با پشتوانه اقتصادی عربستان، وجود مهمترین مراکز مذهبی اسلام در این کشور و هم‌پیمانی با آمریکا و اسرائیل خود را در قامت رهبری جهان عرب می داند. او به سرعت و با کمترین مانع داخلی، موفق شد همزمان وزیر دفاع، رئیس شورای اقتصادی و ولیعهد عربستان باشد. همراهی پدرش، رسانه های عربی و غربی با سیاست های بن سلمان در بیان مواضع مختلف نشان می دهد که او نیاز به چنین غیبت مشکوکی داشته باشد.

از سویی در یک ماه اخیر رخدادهای بزرگ و مهمی در خاورمیانه به وقوع پیوست که ولیعهد و یا حتی دفتر او هیچ واکنشی به آن‌ها نشان نداد. خروج آمریکا از برجام، تهدیدات تند و گسترده ترامپ علیه ایران از یک سو، حمله اسرائیل به مواضع نظامی سوریه و شهادت مستشاران ایرانی، روی کار آمدن مقتدی صدر در عراق، پیروزی حزب الله و شکست سعد حریری در انتخابات لبنان و انتقال سفارت آمریکا از تل آویو به قدس هریک به تنهایی می توانست زبان بن سلمان را باز کند تا در له یا علیه این رویدادها سخن بگوید. نکته قابل تامل آنکه در این بازه زمانی رسانه های غربی همراه با پادشاهی عربستان هم هیچ اشاره ای به نبود مرد شماره یک دولت و رسانه های این کشور نکردند که همین موضوع بر تردید ها می افزاید.

لذا سکوت ولیعهد جوان و جویای نام عجیب، دور از انتظار و بسیار مشکوک به نظر می رسد ضمن آنکه پاسخ سریع دفتر وی با انتشار یک عکس بدون تاریخ، فرضیه کشته و یا زخمی شدن بن سلمان را بیش از پیش تقویت می کند.